در نگارش خطوط اسلامی کرسی بندی ، مسأله ای است که از اهمیت زیادی ، برخودار است . بدین معنی که هنگام قرار گرفتن کلمات مختلف در کنار یکدیگر ، صعود و نزول آنها از یک خط افقی فرضی که خط کرسی نامیده می شود ، فضاهای مثبت و منفی ، انقباض و انبساط حروف و کلمات باید دقیقاً ، رعایت شود . در این صورت مطلب نوشته شده در چشم بیننده اثر مطلوب به جای می گذارد و زیبا جلوه می کند . در شیوهٔ نسخ ، و به خصوص نسخ چاپی ، حروف و کلمات غالباً دارای پایهٔ افقی هستند که همه دقیقاً بر خط کرسی منطبق شده ، امتدادی مستقیم را به وجود می آورند . این امتداد چشم خواننده را هدایت کرده ، از انحراف دید جلوگیری می کنند . این مشخصه در ضمن خواندن ، به خواننده آرامش می بخشد . پس این خط کرسی هر چه محکمتر و مداومتر باشد ، اثر بخشی آن بیشتر است و نگارنده به هدف اصلی خود ، یعنی آسان خوانی نزدیکتر شده است . حروفی که به عنوان بخشی از کار عملی خود ارائه نموده ایم . بر اساس خط کوفی طراحی شده است که البته سعی شده است با حفظ خمیرمایهٔ اصلی حروف ، ارزشهای گرافیکی آن پربارتر شده باشد . نکاتی که مورد نظر بوده ، به ترتیب اهمیت عبارتند از :
۱) رعایت اصل تبعیت شده از خط کوفی و برخوردار بودن حروف از شخصیت اسلامی و تاریخی تا حد امکان .
۲) در ضمن حاکمیت ارزش تاریخی حروف ، و رفع بعضی از نواقص ، از دید گرافیکی . مثلاً رعایت اصل امتدادهای محدود ـ در یک کار گرافیکی اعم از طرح نوشته یا صفحه آرایی ، هرچه تعداد امتدادهای موجود در صفحه موجود در صفحه محدودتر باشد ، و چشم بالا و پایین نیفتد ، کار موفقتر و محکمتر است و بیننده باآرامش و راحتی بیشتر مشاهده می کند . در زمینهٔ طراحی حروف ، این مسأله در مورد فاصلهٔ بالا و پایین حروف از خط کرسی ، باید صادق باشد . اگر هر کدام از حروف صعود یا نزول متفاوت داشته باشند ، مطلب نوشته شده خصوصیت یکی کار موفق را دارا نیست ، و چشم خواننده مرتب بالا و پایین شده ، و این امر سبب خستگی چشم وی می شود . در طراحی حروف فوق ، به خصوص طراحی دوایر که کاملاً نو است ، این امر بیشتر مد نظر بوده است .
۳) متناسب بودن اندازهٔ حروف نسبت به یکدیگر ، مثلاً در طراحی دوایر سعی شده ، دوایر متصل و منفصل از نظر سطح قرارگیری نسبت به خط کرسی همسان شوند تا پهنای دوایر با توجه به فرم بسیار متغیر آنها ، هم اندازه یا حتی الامکان نزدیک به هم طراحی شود . نیز تناسب اندازهٔ دوایر با حروف کوچکتر مثل و و ر و د ، به خصوص نسبت به خط کرسی رعایت شود .
۴) کیفیت مطلوب در اندازه های مختلف ، طراحی حروف باید به گونه ای باشد که به هنگام ریز یا درشت شدن ، اشکالی در جزئیات آن بروز نکند . در حروف پیشنهادی این نکته مورد توجه بوده که بتوان آن را در نگارش تیتر مطلب تا بزرگ شدهٔ آن ، مثلاً در طراحی تابلوی تبلیغاتی مورد استفاده قرار داد . ۵ـ خوانا بدون حروف ، خوانایی حروف ، به خصوص در اتصالات که غالباً در طراحی حروف بر اساس خط کوفی که فعلاً موجود است ، دچار اشکال هستند ، سعی شده حتی الامکان رفع شده باشد.
امتیاز: 0.00
وزارت آموزش و پرورش > سازمان پژوهش و برنامهريزی آموزشی
شبکه ملی مدارس ایران رشد
ارسال ها: 252
شما باید یک عنوان و متن وارد کنید!