منو
 کاربر Online
773 کاربر online
 : نجوم
برای پاسخ دادن به این ارسال باید از صفحه قبلی اقدام کنید.   کاربر offline دبیر گروه نجوم 3 ستاره ها ارسال ها: 1615   در :  چهارشنبه 19 بهمن 1390 [08:50 ]
  نقطه اعتدال ربیعی و خریفی- علامه حسن حسن زاده آملی
 

چون دائره منطقة البروج با معدل النهار تقاطع می کند، همیشه نیمی از آن در شمال معدل النهار بود و نیم دیگر در جنوب آن. و چون شمس در سطح منطقة البروج است یعنی دائما ملازم این منطقه است و از آن تجاوز نمی کند، مدار وی نیز نیمی شمالی و نیمی جنوبی بود. و در واقع هر دو یک دائره اند که همان دائره شمیسه است. و چون شمس به حرکت خاصه خود از آن نقطه تقاطعی گذرد که در شمال معدل النهار افتد آن نقطه را نقطه اعتدال ربیعی و رأس الحمل خوانند که اول حمل یعنی اول بهار است که اول فروردین است. و آن نقطه ای که نظیر اوست چون آفتاب از وی گذرد جنوبی شود آن را اعتدال خریفی و رأس المیزان خوانند که اول پائیز است. بدان که مبدا هر یکی از فصلین یاد شده ربیع و خریف، هنگام وصول شمس به یکی از نقطتین اعتدال در اکثر بقاع و آفاق متحقق شود به بیانی که گفته آید. هرگاه توهم انطباق دائره ای بر دائره دیگر شود، لامحاله قطبین آن دو بر یکدیگر منطبق شوند. و چون دائرتین از یکدیگر جدا گردند متقاطع همدیگر باشند به وجهی که گفته ایم. و چون تقاطع کنند قطبین منطبق نیز از هم جدا شوند. و بعد قطبین در جهتین متبادلتین به مقدار میل کل واحد از نصفین هر دائره از نصفین دائره دیگر در همان جهت خواهد بود. و بدین مطلب در این فن بسیار حاجت افتد. و اگر تقاطع دو دائره با یکدیگر بر زوایای قائمه بود، هر یک مارّ بر دو قطب دیگری بود. بعد میان دوائر و اقطاب آنان و کواکب و نقاط فلکی از یکدیگر و یا از مبدای، مانند ابعاد و مسافت نقاط ارضی از جانب اقرب اعتبار می شود. و چون به رصد یافته اند که منطقة البروج با معدل النهار متقاطع بر غیر قوائم است، بعد میان قطبین هر یک در دو طرف شمال و جنوب، از جهت اقرب کمتر از ربع دور خواهد بود. یعنی به مقدار میل دائره منطقة البروج از دائره معدل النهار در جانب اقرب. شمس در هر شبانه روز قریب یکدرجه فلکی به توالی حرکت می کند چنانکه یکدوره را در یکسال شمسی سیر میکند. و جزء نظیر هر نقطه فلکی نقطه دیگری است که میانشان نصف دور یعنی 180 درجه فاصله بوده باشد.
برگرفته از کتاب دروس هیئت و دیگر رشته های ریاضی
نوشته: آیةالله حسن حسن زاده آملی

  امتیاز: 0.00