منو
 کاربر Online
920 کاربر online
 : تاریخ
برای پاسخ دادن به این ارسال باید از صفحه قبلی اقدام کنید.   کاربر offline دبير گروه تاريخ 3 ستاره ها ارسال ها: 204   در :  چهارشنبه 05 آبان 1389 [11:37 ]
  تقویم تاریخ دوره اشکانیان
 

منابع:
1- تاریخ و تاجگذاری تالیف خان ملک یزدی ، تهران ، آبان 1364
2- کرونولوژی تاریخ ایران نوشته دکتر بهاء الدین پازارگاد ، انتشارات اشراقی ، تهران 1345

در سلطنت و تعداد پادشاهان اشکانی اختلاف است. خوانندگان محترم اگر جزئی اختلاف را در مقایسه این متن با متون دیگر می‌بینید ناشی از اختلاف نظر مورخین رومی و یونانی است.
(249-247 ق.م): سلطنت اشک اول که به کمک قبیله آپارئی بر ضد سلوکیان قیام کرد و سلسله اشکانی را پایه ریزی کرد و در جنگ با دولت یونانی باختر کشته‌شد.
(212-247 ق.م) سلطنت اشک دوم تیرداد اول برادر اشک اول. او هیرکانیا (گرگان) را به پارت ملحق ساخت و ضمن اتحاد با پادشاه بلخ بر ضد سلوکوس دوم جنگید و سلسله پارت را پا برجا کرد. پارت‌ها جلوس او را در سال 247 مبدا تاریخ قرار دادند.
(212-196) ق م سلطنت اشک سوم ( اردوان اول ) پسر اشک دوم ، پس از جنگ و مقاومت در برابر آنتیوخوس سوم بزرگ که در سال 209 به ایران حمله کرد با او پیمان صلح بست و رسماً پادشاه ایران شناخته‌شد.
(196-181 ق.م): سلطنت اشک چهارم (پریاپاتیوس) (priapatius) پسر اردوان اول نام دیگر این پادشاه «فری پایپ» بود. در مدت 15 سال به آسودگی سلطنت کرد زیرا پادشاهان باختری متوجه هند بودند و با پارتیان کاری نداشتند.
(181-171 ق.م): سلطنت اشک پنجم (فرهاد اول) پس از مرگ پدر به تخت نشست. تپروستان (طبرستان) را گرفت و مارادها (مردها) که در محل تنکابن کنونی مسکن داشتند مجبور کرد که در بند خزر (ایوان کی امروزی) یعنی راهی که از خراسان به ماد می رفت پاسبانی کنند . این پادشاه شهر «خاراکس» (چاراکس) (charax) را که برخی با شهرستانک کنونی تطبیق کرده اند ، در ری بنا کرد فرهاد در 174 ق م در گذشت و چون نمی خواست که پس از وی کشورش به دست پسران بی تجربه اش بیفتد، از این رو وصیت کرد که پس از وی برادرش مهرداد که در حیات خود او را بسیار دوست می‌داشت. و در سکه‌های خود، خویشتن را « فیلادلفوس» (philadelphus) می‌خواند جانشین او شود.
(171- 138): سلطنت مهرداد اول (میترایدات) (میتریداد) (mithradates) برادر فرهاد اول وی با سلوکی‌ها جنگید. ابتدا بابل و ماد را در فتح و ضمیمه دولت خویش نمود و سپس عیلام و پارس و بخشی از بلخ را نیز تصرف کرد و سلطنت خود را مبدل به امپراتوری اشکانی نمود و خود را شاهنشاهی خواند به او پایتخت خود را به شهرهای سلوکیه و تیسفون انتقال داد.
(128- 138): سلطنت فرهاد دوم (فراآتش) (اشک هفتم) پسر مهرداد اول وی «آنتیوخوس هفتم» را در ماد در سال 129 شکست داد و از آن تاریخ به بعد دست سلوکیان به کلی از سرزمین‌های خاور فرات قطع شد. وی در جنگ با سکاهای یونانی مابموسوم به «توچاری» که از مرکز آسیا از طرف قبیله «یوانچی» به طرف ایران هجوم آورده‌بودند کشته شد چون سکاها بعد از مرگ فرهاد دوم در زرنگ اقامت گزیدند کم‌کم آن ناحیه به نام ایشان «سکستان» (سبحستان) (سیستان) خوانده‌شد.
(124-129) ق.م سلطنت: اردوان دوم (آرتابانوس دوم) پسر اشک چهارم و عموی فرهاد دوم. وی در جنگ با قبیله یه اوچی زخم برداشت و کشته‌شد. این مردم هون‌ها به سوی ایران رانده‌بودند. بر اثر فشار همین قوم بود که دولت باختر (باکتریا) به هند منتقل گردید و کشور «باختریا» (باکتریا) به دست قوم «یه اوچی» افتاد.
(88-124) ق.م: سلطنت مهرداد دوم (کبیر) (میتریداد بزرگ) پسر اردوان دوم وی ابتدا سکاها را شکست داد و سپس پادشاه ارمنستان را که از اطلاعات اشکانیان خارج شده بود مطیع خود ساخت و در سال 92 ق م با دولت روم ارتباط حاصل کرد و با آن کشور پیمان بست . در زمان او امپراتوری اشکانی به حدا کثر وسعت خود رسد و از طرف خاور به هیمالیا و شمال هند و از طرف باختر به بین النهرین گسترش یافت . در بدو فرمانروائی اش یک ناحیه باریک و طولانی که از رود « اریوس» ( هریرود) در مشرق به شهر « چاراکس» ( charax) در مغرب امتدادداشت . او در آخر عمر خویش شهر شوش و تمام منطقه عیلام را فتح کرد و در 138 ق م در گذشت .
پس از مهرداد دوم یک دوره فترت و هرج و مرج پیش آمده تا آن که مدتی «سانانتروک» (sintarokes) پسر مهرداد اول به سلطنت رسید و بر اثر این هرج و مرج «تیگران» پادشاه ارمنستان به آذربایجان حمله نمود و آن خطه را ضمیمه ارمنستان کرد .
(60-69)ق.م سلطنت فرهاد سوم: او که به اشک یازدهم معروف بود در زمان او پمپه سردار رومی به او وعده داد که در صورت عدم تجاوز به متصرفات رومی، ولایت تسخیر شده توسط « تیگران» پادشاه ارمنستان را به ایران بازخواهد گردانید. فرهاد که از جانب روم خیالش راحت گردید و به ارمنستان حمله برد «تیگران» (tigran) را شکست داد و به ایران آمد. اما پمپه سردار رومی خلف وعده کرد و به ارمنستان حمله نمود و آن‌جا راتحت سلطه روم درآورد. عاقبت فرهاد سوم را دو پسرش مهرداد و ارد مسموم کردند.
(60-56)ق.م سلطنت اشک دوازدهم (مهرداد سوم): مهرداد سوم معروف به «پدرکش» پس از شاه شدن برای بازگردانیدن «کردون» (کردستان) به ارمنستان لشکر کشید و کردستان را به متصرفات خود اضافه کرد. اما در غیاب او بزرگان ایران بر او شوریدند و برادرش «ارد» را بر تخت سلطنت نشانیدند. مهرداد در ارمنستان از این خبر اطلاع یافت و با لشکری به ایران بازگشت. ارد بگریخت. مهرداد به قدری سفاکی نمود که مجلس مهستان یعنی بزرگان پارتی او را از سلطنت خلع نمودند و مجدداً ارد را به سلطنت برداشتند. مهرداد که فرار اختیار کرده‌بود به نزد «گابی نیوس» (gabinius) سردار رومی مقیم در سوریه رفت (55 ق.م) اما گابی نیوس به مهرداد کمکی نکرد. مهرداد به بابل گریخت و سلوکیه را نیز گرفت. اما سورنا سردار طرفدار ارد او را وادار به تسلیم کرد و به فرمان ارد کشته‌شد.

  امتیاز: 0.00