SMS





SMS

img/daneshnameh_up/9/9d/compics040.jpg

SMS یا سیستم پیام کوتاه پروتوکلی است که به شما اجازه می دهد پیغام های کوتاهی به صورت متن از طریق تلفن های موبایل خود ارسال کنید. این پیغام ها در واقع بسیار کوتاه هستند: 160 حرف برای پیام های با زبان های مشتق از لاتین، و حداکثر 70 حرف برای زبان های غیرلاتین مثل فارسی و عربی و چینی. به رغم این محدودیت، SMS در آوریل 1999 بسیار فراگیر شده بود تا آنجا که بیش از یک میلیارد پیغام در آن ماه با استفاده از این سیستم ارسال شد که تعداد این پیغام ها هر شش ماه دو برابر می شود.
استفاده اولیه SMS برای اطلاع به کاربران در خصوص دریافت یک نامه از طریق پست الکترونیک (ای-میل) یا اطلاع به وی در مورد دریافت یک پیغام صوتی بود. بدون استفاده از این سرویس، کاربران ناچارند به طور مرتب صندوق پستی یا صوتی خود را بررسی کنند که آیا پیغام جدیدی رسیده یا خیر. خصوصا در مورد پیام های فوری این سرویس می تواند خیلی مفید باشد.
قالب SMS به نحوی است که نمی تواند متن کامل یک نامه را برایتان نمایش دهد، زیرا محدودیت 160 حرفی تنها برای نمایش تاریخ، ساعت، فرستنده و عنوان نامه کفایت می کند. البته برخی خدمات در حال گسترش ارائه خدمات پیام های چندگانه هستند که به مرور در حال گسترش می باشند.
از آنجا که نوع بشر شیفته برقراری ارتباط با دیگران است، توانایی SMS در ارسال پیام های کوتاه میان تلفن های موبایل و همچنین بین موبایل و کامپیوترهای شخصی توانسته آن را به محبوب ترین و پراستفاده ترین ابزار تبدیل کند. در بسیاری از کشورها که استفاده از کامپیوترهای شخصی و تلفن موبایل و حتی پیجر رواج دارد، به خصوص جوان ها و نوجوان ها، برای غلبه بر محدودیت تعداد حروف زبان خاص خود را ابداع کرده اند که روز به روز توسعه بیشتری می یابد. به عنوان مثال برای عبارت از خنده دارم می میرم (Laughing Out Loud) مخفف آن یعنی LOL رایج شده است و این داستان ادامه دارد.
البته بیشتر مردم از این سرویس فقط برای ارسال پیام های کوتاه و مهم استفاده می کنند. بدین ترتیب SMS به مقدار زیادی شبیه سرویس ICQ (که در واقع بیان عبارت I Seek youاست) یا چت از طریق یاهو و MSN شده است، شما در پیام کوتاهی ارسال می کنید و مخاطب شما نیز در همان لحظه آن را می گیرد و پاسخ می دهد. با این مزیت که برای پاسخ به پیام های ICQ باید حتما پشت میزتان باشید درحالی که SMS همه جا همراه شما است.


SMS و GSM


GSM که مخفف Global System for Mobile Technology است، شایع ترین سرویس در اروپا و آسیا است. بر خلاف امریکا که از نوع دیگری از سیستم های بی سیم در آن استفاده می شود، GSM تقریبا در تمام کشورهای دنیا استفاده می شود. GSM پروتوکلی است که نه تنها در اروپا استفاده می شود، بلکه به علت باز بودن پروتوکل و قابلیت اضافه شدن کارکردهای جدید به یکی از فراگیرترین استانداردها تبدیل شده است.
SMS یکی از نرم افزارهای نسل اولیه GSM بود که نخستین بار در سال 1992 از یک کامپیوتر شخصی به یک موبایل ارسال شد. این نوع نرم افزارهای نسل اول (G1) برای ابزارهای بی سیم با پنهای باند کم طراحی شده بود. اما اتحادیه GSM برای نرم افزارهای نسل دوم (G2) نسل سوم (G3) برنامه ریزی می کنند و امیدوارند بتوانند امکان ارسال جریان داده ها به صورت کاملا رنگی از طریق گیرنده های بی سیم را فراهم کنند.
اتحادیه GSM که در دوبلین ایرلند و لندن مستقر است مالک بیش از پانصد ماهواره، عملگرهای G3 کارخانجات و تهیه کنندگان خدمات دیگر است که در بیش از دویست کشور جهان فعال است. GSM گرچه در امریکای شمالی زیاد شایع نیست اما شرکت هایی چون نوکیا و Lucent که در زمینه توسعه کامپیوترهای شخصی و تکنولوژی های ارتباطی فعالیت می کنند عضو اتحایه آن هستند. این گروه که در سال 1995 تشکیل شد تلاش می کند تا استاندارد GSM را در آمریکای شمالی نیز رواج دهد.
در حال حاضر بیش از شش میلیون نفر در آمریکای شمالی و 290 میلیون نفر در سایر کشورها از این استاندارد استفاده می کنند.


SMSC


SMSC ، علامت اختصاری (Short Message Service center )، «مرکز سرویس پیام کوتاه» می باشد که به عنوان جزئی از شبکه GSM امکانات SMS را برای مشترکین شبکه موبایل فراهم می کند. سوالی که در اینجا ممکن است پیش بیاید این است که مگر وجود سوییچ های شبکه که کار برقراری ارتباطات صدایی را برعهده دارند برای ردوبدل کردن کوته پیام ها کافی نیست؟ در این بخش سعی داریم به این سؤال پاسخ دهیم.
فلسفه وجودی چنین سیستمی این است که طبق استاندارد، ارسال کوته پیام به طور مستقیم صورت نمی گیرد. بلکه SMSC به عنوان واسط میان مبدأ و مقصد، پیام های کوتاه را از فرستنده دریافت کرده و به گیرنده تحویل می دهد. در حقیقت SMSC وظیفه «ذخیره و ارسال» (Store and Forward) کوته پیام ها را برعهده دارد.
وجود چنین مرکزی باعث می شود که بتوان ارتباط میان شبکه موبایل و سایر شبکه های کامپیوتری را نیز برقرار کرد. این قابلیت، یکی از ویژگی های اصلی سرویس کوته پیام است که نقش اصلی را در محبوبیت خارج از حد تصور SMS در کل دنیا بازی می کند.
به این ترتیب، در هر فرایند ارسال کوته پیام، تنها یکی از طرفین درگیر در این فرایند (یا مبدا یا مقصد و یا هردو)، لازم است که موبایل باشد و طرف دیگر می تواند موجودیتی خارج از شبکه موبایل باشد. به این ترتیب موبایل ها می توانند به چنین موجودیت هایی پیام ارسال کنند و یا از آنها پیام دریافت نمایند.


ویژگی های SMS


هدف اصلی در سرویس کوته پیام انتقال یک پیغام از یک مبدا به یک مقصد است. در کنار این هدف، برخی مفاهیم دیگر نیز در این سرویس تعریف شده اند که امکاناتی را به کاربران این سرویس عرضه می کنند و یا محدودیت هایی را به آن تحمیل می کنند. در این بخش سعی داریم به معرفی اجمالی این امکانات و کاربرد هریک بپردازیم.


طول کوته پیام


طول یک پیام کوتاه می تواند حداکثر 160 کاراکتر از یک متن باشد. این 160 کاراکتر می تواند شامل کلمات یا اعداد یا ترکیبی از حروف و اعداد باشد. همچنین امکان ارسال پیام های غیرمتنی باینری نیز فراهم است که در این صورت طول هر پیام به 140 بایت محدود می شود. با استفاده از پیام های باینری می توان (اگر گوشی پشتیبانی کند) اقدام به ارسال تصاویر یا زنگ گوشی میان دو موبایل کرد.
کوته پیام ها را می توان به صورت یونی کد نیز ایجاد کرد. این امکان باعث می شود که بتوان پیغام هایی را به تمامی زبان های تعریف شده در یونی کد (از جمله فارسی) ارسال کرد. اما با استفاده از چنین امکانی نیز، طول کوته پیام ارسالی به 70 کاراکتر یونی کد محدود می شود.


کوته پیام های بزرگ


شاید محدودیت طول کوته پیام ها به 140 بایت شما را کمی از آن ناامید کرده باشد. اما مطمئن باشید همین مقدار نیز برای بسیاری کاربردها کاملا کافی خواهد بود. اما اگر شما یک گوشی جدید داشته باشید، ممکن است به درستی این مطلب هم شک کرده باشید. چون در این گوشی ها، امکان ارسال تصویر و زنگ گوشی هم از طریق SMS وجود دارد و معقول به نظر نمی رسد که آنها در یک فضای 140 بایتی قابل گنجاندن باشند.
واقعیت این است که طراحان سرویس کوته پیام نیز متوجه کم بودن اندازه آن شده اند و برای آن فکری کرده اند. به این صورت که امکانی قرار داده اند که با استفاده از آن می توان یک بخش بزرگ تر از 140 بایت از اطلاعات را به چندین کوته پیام تبدیل کرد. برای مشخص کردن این که تمامی این کوته پیام ها بخش های یک پیام بزرگ تر هستند هم شرایطی تعیین شده است که باید در این کوته پیام ها رعایت شده باشد. به این ترتیب می توان متن های بزرگ یا تصاویر و صداها را نیز به صورت کوته پیام بین دو موبایل ردوبدل کرد.


راحت شدن از شر بوق اشغال!


مطمئنا اگر مطالعه ای علمی صورت گیرد، یکی از آزاردهنده ترین چیزهایی که در دنیای کنونی افراد با آن سروکار دارند، شنیدن بوق اشغال در تماس های تلفنی است. بنابراین این مژده را به شما می دهیم که با استفاده از SMS هیچ گاه بوق اشغال نخواهید شنید، حتی در زمانی که شما یا کسی که قرار است مقصد کوته پیام شما باشد، مشغول صحبت کردن با استفاده از موبایل خود باشید!
بله، درست خوانده اید. حتی زمانی که شما مشغول صحبت کردن با کسی هستید و به عبارت دیگر زمانی که موبایل شما مشغول است، شما می توانید کوته پیام ارسال و دریافت کنید. این ویژگی منحصربه فرد به دلیل روش خاصی است که برای ارسال کوته پیامها در استاندارد GSM تعیین شده است. در نتیجه ارسال کوته پیام حتی در اوج ترافیک شبکه، با عدم موفقیت مواجه نخواهد شد.


امکان ارسال کوته پیام های Offline


از آنجائی که SMSC پیام ها را از یک مبدأ دریافت می کند و پس از ذخیره کردن به مقصد ارسال می کند، می توان کوته پیام ها را برای مشترکینی که به طور موقت در دسترس نیستند ارسال کرد. به این ترتیب این مرکز سرویس پس از دریافت پیام، در صورتی که مقصد تعیین شده در دسترس نباشد، پیام را در خود نگاه داشته و هرگاه موبایل مقصد


قابل دسترس شد آن را ارسال می کند.

گول نخورید!

امکان ارسال کوته پیام های offline ممکن است باعث بروز مشکل برای کسانی شود که با SMS آشنایی کامل ندارند. اجازه بدهید یک سناریوی ارسال کوته پیام را با هم مرور کنیم. شما موبایل خود را روشن می کنید و به بخش ارسال کوته پیام می روید. پیغام خود را تایپ می کنید (بگذریم که با چه مشقتی این کار انجام می شود) و آن را به یکی از دوستان خود ارسال می کنید. بعد از چند ثانیه پیغامی روی موبایل شما می آید و به شما اطلاع می دهد که پیغام شما ارسال شده است. بعد از چند روز که این دوست را می بینید، از او در مورد پیغام می پرسید و در کمال ناباوری متوجه می شوید که پیغام به دست او نرسیده است.
آیا شبکه دروغ گفته است؟ نه! این همان خاصیت ذخیره و ارسال است که شما را به اشتباه انداخته است. در واقع پیغامی که به شما اطلاع داده که کوته پیام ارسال شده است، به این معنی است که کوته پیام شما با موفقیت به دست SMSC رسیده است و هیچ ربطی به تحویل آن به مقصد ندارد. پس از رسیدن کوته پیام به SMSC و ارسال تایید به موبایل مبدا، کوته پیام شما ممکن است به دلایل مختلف به مقصد تعیین شده نرسد. یکی از این دلایل می تواند منقضی شدن کوته پیام باشد که در ادامه به آن خواهیم پرداخت.
در اینجا حتماً این سوال مطرح می شود که پس چگونه از رسیدن کوته پیام به مقصد آگاه شویم.


اطلاع از وضعیت کوته پیام


گزارش وضعیت پاسخ سوالی است که در بخش قبل مطرح شد. گزارش وضعیت، یکی از انواع پیغام های تعریف شده در SMS است که با استفاده از آن، SMSC فرستنده یک کوته پیام را در مورد سرنوشت آن آگاه می کند. این سرنوشت می تواند یکی از موارد زیر باشد:
کوته پیام شما با موفقیت به مقصد تحویل شد.
کوته پیام شما به خاطر رسیدن به تاریخ انقضای آن به مقصد ارسال نشد.
کوته پیام شما توسط SMSC حذف شد (مثلا به خاطر این که بعد از 20 بار تلاش برای ارسال به مقصد این کار انجام نشده است و برای صرفه جویی در منابع SMSC، کوته پیام شما حذف شد.)
کوته پیام شما توسط خود شما حذف شد.
(این یکی دیگر از امکانات SMS است که شما می توانید یک کوته پیام را که خود قبلا ارسال کرده اید حذف کنید. البته بسیاری از گوشی ها چنین امکانی در اختیار شما قرار نمی دهند.)
اما تنها در صورتی گزارش وضعیت برای یک کوته پیام شما ارسال می شود که شما در هنگام ارسال این کوته پیام چنین تقاضایی را کرده باشید. بسیاری از گوشی هایی که در حال حاضر وجود دارند، چنین امکانی را با نام Delivery Report یا عناوین مشابه در اختیار کاربر خود قرار می دهند.


تاریخ انقضا یا مدت اعتبار کوته پیام ها



فرستنده کوته پیام می تواند برای آن یک تاریخ انقضا تعیین کند. این مفهوم که اصطلاحا Validity Period نامیده می شود، مشخص می کند که کوته پیام تا چه مدتی اعتبار دارد. مثلا فرض کنید شما تصمیم دارید به شخصی اطلاع دهید که تا یک ساعت دیگر کاری را انجام دهد. مسلما اگر به هر دلیل (مثلا خاموش بودن موبایل او) این کوته پیام تا قبل از یک ساعت دیگر به دست او نرسد، دیگر لزومی به این که مرکز سرویس کوته پیام را تحویل دهد نخواهد بود.
بنابراین کاری که شما می کنید این است که مدت اعتبار پیام خود را یک ساعت قرار می دهید و سپس آن را به مرکز سرویس ارسال می کنید تا به مقصد تحویل دهد. حال اگر مرکز سرویس در فاصله یک ساعت موفق به تحویل کوته پیام شد، که مشکلی وجود ندارد. در غیر این صورت پیام منقضی می شود و تحویل آن انجام نمی گیرد. همانطور که در بخش های قبل گفته شد، در هریک از این دو حالت اگر شما تقاضای یک گزارش وضعیت نیز کرده باشید، مرکز سرویس با ارسال این گزارش شما را از وضعیت نهایی کوته پیامتان آگاه خواهد کرد.
در استاندارد SMS فرمت های متعدد و قدرتمندی برای بیان مدت اعتبار توصیف شده است. با استفاده از این فیلد شما می توانید زمان انقضای خود را تقریبا به هر زمانی که بخواهید با دقت ثانیه قرار دهید. اما بسیاری از گوشی ها تنها چند گزینه محدود برای آن عرضه می کنند.
بد نیست در اینجا بحث را کمی از نظر فنی باز کنیم. همانطور که قبلاً نیز بیان شد، هر پیامی در دو مرحله از مبدأ به مقصد می رسد. در مرحله اول پیام از مبدأ به مرکز سرویس ارسال می شود و پس از ذخیره شدن در مرکز، به مقصد مشخص شده تحویل می شود. در نتیجه برای هر کوته پیام دو پیغام در شبکه ردو بدل می شود:


کوته پیام موبایل مبدأ (Mobile Originated Short Message) یا MO-SM


این کوته پیام از یک تلفن موبایل به مقصد مرکز سرویس ارسال می شود و پس از دریافت در این مرکز، دریافت آن تأیید می گردد. در صورت بروز خطا، این رخداد به همراه علت آن به مبدأ کوته پیام ارسال می شود. با توجه به این که این کوته پیام قراراست که به مقصد یک گیرنده مشخص شده (و نه به مقصد یک مرکز سرویس) ارسال شود، باید جایی در آن شماره تلفن مربوط به مقصد نیز قرار داده شود. به عبارت دیگر هر کوته پیام دو مقصد دارد. یکی مرکز سرویس به عنوان مقصد موقت و یکی مقصد واقعی تعیین شده برای کوته پیام .


کوته پیام موبایل مقصد (Mobile Terminated Short Message) یا MT-SM


این کوته پیام توسط مرکز سرویس به مقصد تعیین شده توسط فرستنده پیام، ارسال می شود. در صورت دریافت موفقیت آمیز در مقصد، این موضوع به مرکز سرویس اطلاع داده می شود. در صورت بروز خطا نیز مرکز سرویس از بروز خطا و علت آن مطلع خواهد شد. پس از ارسال یک MT-SM در صورتی که فرستنده پیام کوتاه خواهان گزارش وضعیت باشد، بسته ای شامل وضعیت نهایی پیام کوتاه برای فرستنده، ارسال خواهدشد.


پیوندهای خارجی




تعداد بازدید ها: 23258