منو
 کاربر Online
2223 کاربر online
تاریخچه ی: پراش نور

تفاوت با نگارش: 2

Lines: 1-34Lines: 1-55
-||اگر ((مشخصات موج|دامنه)) یا فاز ناحیه‌ای از ((جبهه موج)) در ضمن برخورد با یک مانع کدر یا شفاف تغییر کند، پراش رخ خواهد داد. قسمت‌های گوناگون جبهه موج که در پشت مانع انتشار می‌یابد باهم ((تداخل)) می‌کنند و ((چگالی انرژی|توزیع چگالی انرژی ویژه‌ای)) را بوجود می‌آورند که آن را نقش پراش می‌نامند.|| +




/>

||اگر ((مشخصات موج|دامنه)) یا فاز ناحیه‌ای از ((جبهه موج)) در ضمن برخورد با یک مانع کدر یا شفاف تغییر کند، پراش رخ خواهد داد. قسمت‌های گوناگون جبهه موج که در پشت مانع انتشار می‌یابد باهم ((تداخل)) می‌کنند و ((چگالی انرژی|توزیع چگالی انرژی ویژه‌ای)) را بوجود می‌آورند که آن را نقش پراش می‌نامند.||
 !دیدکلی !دیدکلی
-وقتی ((جسم کدر|جسم کدری)) میان یک پرده و یک ((چشمه نور|چشمه نقطه‌ای نور)) قرار گیرد، سایه‌ای پیچیده متشکل از نواحی روشن و تاریک ایجاد می‌شود. این اثر به آسانی قابل روئیت است، اما یک چشمه نسبتا قوی ضروری است. لامپی با ((شدت نور|شدت)) زیاد که از یک سوراخ کوچک می‌درخشد، این کار را به خوبی انجام می‌دهد. اگر به نقش ((سایه)) حاصل از یک قلم ، تحت روشنایی یک چشمه نقطه‌ای نگاه کنید یک ناحیه روشن غیر معمولی در کناره خواهید دید.

حتی نواری با روشنایی ضعیف در وسط این سایه تشکیل می‌شود. به سایه‌ای که توسط دستتان در امتداد ((نور خورشید)) ایجاد می‌شود، نگاهی دقیق بیندازید. معمولا پراش مربوط به موانع شفاف مورد نظر قرار نمی‌گیرد. هر چند اگر در شب رانندگی کرده باشید، در حالیکه چند قطره باران بر روی شیشه عینکتان نشسته باشد، ((تداخل نوری|فریزهای روشن و تاریک)) را مشاهده خواهید کرد.
!تاریخچه />اولین مطالعه تفضیلی منتشر شده درباره انحراف نور از مسیر مستقیم توسط ((گریمالدی|فرانسسیکو گریمالدی)) در قرن هفدهم انجام گرفت و آن را پراشه نامید.
dir align = left >
+وقتی ((جسم کدر|جسم کدری)) میان یک پرده و یک ((چشمه نور|چشمه نقطه‌ای نور)) قرار گیرد، سایه‌ای پیچیده متشکل از نواحی روشن و تاریک ایجاد می‌شود. این اثر به آسانی قابل روئیت است، اما یک چشمه نسبتا قوی ضروری است. لامپی با ((شدت نور|شدت)) زیاد که از یک سوراخ کوچک می‌درخشد، این کار را به خوبی انجام می‌دهد. اگر به نقش ((سایه)) حاصل از یک قلم ، تحت روشنایی یک چشمه نقطه‌ای نگاه کنید یک ناحیه روشن غیر معمولی در کناره خواهید دید.

حتی نواری با روشنایی ضعیف در وسط این سایه تشکیل می‌شود. به سایه‌ای که توسط دستتان در امتداد ((نور خورشید)) ایجاد می‌شود، نگاهی دقیق بیندازید. معمولا پراش مربوط به موانع شفاف مورد نظر قرار نمی‌گیرد. هر چند اگر در شب رانندگی کرده باشید، در حالیکه چند قطره باران بر روی شیشه عینکتان نشسته باشد، ((تداخل نوری|فریزهای روشن و تاریک)) را مشاهده خواهید کرد.



> />
>
 {picture=ph5.jpg} {picture=ph5.jpg}
 +
 +
 
 
 +!تاریخچه
 +اولین مطالعه تفضیلی منتشر شده درباره انحراف نور از مسیر مستقیم توسط ((گریمالدی|فرانسسیکو گریمالدی)) در قرن هفدهم انجام گرفت و آن را پراشه نامید.
 !انواع پراش  !انواع پراش
 !!پراش فرانهوفر !!پراش فرانهوفر
 فرض کنید که یک مانع کدر حاوی یک روزنه کوچک داریم که ((موج تخت|امواج تخت)) حاصل از یک چشمه نقطه‌ای شکل خیلی دور (S) ، آن را روشن کرده است. صفحه مشاهده ، پرده‌ای است موازات با مانع کدر ، دورتر بودن صفحه مشاهده به آرامی باعث تغییر پیوسته در فریزها می‌شود. در فاصله خیلی دور از مانع نقش تصویر شده بطور قابل ملاحظه‌ای پخش خواهد شد. بطوری که به روزنه واقعی بی‌شباهت است و یا شباهت اندکی با آن خواهد داشت. از آنجا به بعد حرکت دادن پرده تنها اندازه نقش پراش را تغییر می‌دهد ولی شکل آن را بدون تغییر می‌گذارد. این پراش را ((پراش فرانهوفر|فرانهوفر)) یا ''__پراش میدان- دور__'' می‌گویند. فرض کنید که یک مانع کدر حاوی یک روزنه کوچک داریم که ((موج تخت|امواج تخت)) حاصل از یک چشمه نقطه‌ای شکل خیلی دور (S) ، آن را روشن کرده است. صفحه مشاهده ، پرده‌ای است موازات با مانع کدر ، دورتر بودن صفحه مشاهده به آرامی باعث تغییر پیوسته در فریزها می‌شود. در فاصله خیلی دور از مانع نقش تصویر شده بطور قابل ملاحظه‌ای پخش خواهد شد. بطوری که به روزنه واقعی بی‌شباهت است و یا شباهت اندکی با آن خواهد داشت. از آنجا به بعد حرکت دادن پرده تنها اندازه نقش پراش را تغییر می‌دهد ولی شکل آن را بدون تغییر می‌گذارد. این پراش را ((پراش فرانهوفر|فرانهوفر)) یا ''__پراش میدان- دور__'' می‌گویند.
 *__پراش فرنهوفر تک شکاف __

در این نمونه شکاف مستطیل شکل که پهنای کوچک و طول چند سانتی متردارد، در مقابل منبع نور قرار می‌گیرد. ((باریکه نور|پرتوهای نور)) بعد از عبور از شکاف بر روی پرده تشکیل تصویر می‌دهند، که قسمت مرکزی در مقایسه با کناره‌ها شدت بیشتری دارد. نقش‌های پراش در اطراف این ناحیه بوضوح دیده می‌شود و ضمن اینکه شدت نور با دور شدن از ناحیه مرکزی کاهش ی‌یابد، نوارهای تاریک در بین نوارهای روشن قابل روئیت است.

 *__پراش فرنهوفر تک شکاف __

در این نمونه شکاف مستطیل شکل که پهنای کوچک و طول چند سانتی متردارد، در مقابل منبع نور قرار می‌گیرد. ((باریکه نور|پرتوهای نور)) بعد از عبور از شکاف بر روی پرده تشکیل تصویر می‌دهند، که قسمت مرکزی در مقایسه با کناره‌ها شدت بیشتری دارد. نقش‌های پراش در اطراف این ناحیه بوضوح دیده می‌شود و ضمن اینکه شدت نور با دور شدن از ناحیه مرکزی کاهش ی‌یابد، نوارهای تاریک در بین نوارهای روشن قابل روئیت است.

-*__شکاف دوگانه __

در این نمونه مانع کدر که در مقابل ((نور)) قرار می‌گیرد از دو شکاف مستطیل شکل موازی تشکیل شده است. هر روزنه به خودی خود همان نقش پراش تک شکافی را روی پرده دید ایجاد خواهد کرد. در هر نقطه روی پرده سهم‌های مربوط به این دو شکاف روی هم می‌افتد. گرچه دامنه هر کدام از آنها اساسا باید باهم مساوی باشد، ممکن است ((اختلاف فاز)) قابل توجهی پیدا کنند. در داخل قله مرکزی پراش وجود خواهد داشت. ممکن است یک ((تداخل|بیشینه تداخل)) و یک کمینه پراش با یک مقدار از (زاویه انحراف از قسمت مرکزی) متناظر باشند. در چنین حالتی نوری وجود ندارد، که در آن موقعیت دقیق در تداخل شرکت کند و قله حذف شده را مرتبه گم شده می‌نامند.
+*__شکاف دوگانه __

در این نمونه مانع کدر که در مقابل ((نور)) قرار می‌گیرد از دو شکاف مستطیل شکل موازی تشکیل شده است. هر روزنه به خودی خود همان نقش پراش تک شکافی را روی پرده دید ایجاد خواهد کرد. در هر نقطه روی پرده سهم‌های مربوط به این دو شکاف روی هم می‌افتد. گرچه دامنه هر کدام از آنها اساسا باید باهم مساوی باشد، ممکن است ((اختلاف فاز)) قابل توجهی پیدا کنند. در داخل قله مرکزی پراش وجود خواهد داشت. ممکن است یک ((تداخل|بیشینه تداخل)) و یک کمینه پراش با یک مقدار از (زاویه انحراف از قسمت مرکزی) متناظر باشند. در چنین حالتی نوری وجود ندارد، که در آن موقعیت دقیق در تداخل شرکت کند و قله حذف شده را مرتبه گم شده می‌نامند. />







{img src=img/daneshnameh_up/b/bd/836_image027.JPG}
 !!پراش فرنل !!پراش فرنل
 فرض کنید یک مانع کدر حاوی روزنه کوچک که اموج تخت حاصل از یک چشمه نقطه‌ای شکل خیلی دور (S) ، آن را روشن کرده است. در این حالت صفحه مشاهده پرده‌ای موازی با مانع است. در این شرایط یک تصویر از روزنه بر روی پرده می‌افتد، که علی‌رغم وجود برخی فریزهای جزئی در اطراف محیط آن ، به روشنی قابل تشخیص است. بتدریج که صفحه مشاهده از مانع دور می‌شود، تصویر روزنه گر چه هنوز به راحتی قابل تشخیص است، هرچه شکل مشخص‌تری به خود می‌گیرد، و این در حالی است که فریزها نمایانتر می‌شوند. این پدیده مشاهده شده ((پراش فرنل)) یا ''__میدان- نزدیک__'' نامیده می‌شود.  فرض کنید یک مانع کدر حاوی روزنه کوچک که اموج تخت حاصل از یک چشمه نقطه‌ای شکل خیلی دور (S) ، آن را روشن کرده است. در این حالت صفحه مشاهده پرده‌ای موازی با مانع است. در این شرایط یک تصویر از روزنه بر روی پرده می‌افتد، که علی‌رغم وجود برخی فریزهای جزئی در اطراف محیط آن ، به روشنی قابل تشخیص است. بتدریج که صفحه مشاهده از مانع دور می‌شود، تصویر روزنه گر چه هنوز به راحتی قابل تشخیص است، هرچه شکل مشخص‌تری به خود می‌گیرد، و این در حالی است که فریزها نمایانتر می‌شوند. این پدیده مشاهده شده ((پراش فرنل)) یا ''__میدان- نزدیک__'' نامیده می‌شود.
-!((اصل بابینه)) +!اصل بابینه
 دو پرده پراشان را مکمل می‌گویند، هرگاه نواحی شفاف روی یک پرده با نواحی کدر پرده دیگر و بر عکس متناظر باشند. وقتی که دو پرده مکمل روی هم بیافتند، آشکار است که ترکیب آنها کاملا کدر است.  دو پرده پراشان را مکمل می‌گویند، هرگاه نواحی شفاف روی یک پرده با نواحی کدر پرده دیگر و بر عکس متناظر باشند. وقتی که دو پرده مکمل روی هم بیافتند، آشکار است که ترکیب آنها کاملا کدر است.
 !توری پراش !توری پراش
 آرایه‌ای تکراری از عناصر پراشان ، نظیر روزنه‌ها یا موانعی که اثر آنها ایجاد تغییرات متناوبی در فاز ، دامنه یا هر دوی آنها در یک ((موج)) خروجی است، یک ((توری پراش)) نامیده می‌شود. غالبا توریهای تخت تراشه‌ای ، یا شیارهایی تقریبا مستطیلی چنان سوار می‌شوند که بردار انتشار فرودی تقریبا بر هر یک از وجوه شیارها عمود باشند.  آرایه‌ای تکراری از عناصر پراشان ، نظیر روزنه‌ها یا موانعی که اثر آنها ایجاد تغییرات متناوبی در فاز ، دامنه یا هر دوی آنها در یک ((موج)) خروجی است، یک ((توری پراش)) نامیده می‌شود. غالبا توریهای تخت تراشه‌ای ، یا شیارهایی تقریبا مستطیلی چنان سوار می‌شوند که بردار انتشار فرودی تقریبا بر هر یک از وجوه شیارها عمود باشند.
 !مباحث مرتبط با عنوان !مباحث مرتبط با عنوان
 *((اصل بابینه)) *((اصل بابینه))
 *((پراش فرانهوفر)) *((پراش فرانهوفر))
 *((پراش فرنل)) *((پراش فرنل))
 *((پرتو نور)) *((پرتو نور))
 *((تداخل)) *((تداخل))
 *((تداخل نوری)) *((تداخل نوری))
 *((توری پراش)) *((توری پراش))
 *((چشمه نور)) *((چشمه نور))
 *((جبهه موج)) *((جبهه موج))
 *((جسم کدر)) *((جسم کدر))
 *((شدت نور)) *((شدت نور))
 *((مشخصات موج)) *((مشخصات موج))
 *((موج)) *((موج))
 *((نور)) *((نور))

تاریخ شماره نسخه کاربر توضیح اقدام
 شنبه 23 اردیبهشت 1385 [15:45 ]   3   مجید آقاپور      جاری 
 یکشنبه 18 بهمن 1383 [05:17 ]   2   حسین خادم      v  c  d  s 
 شنبه 03 بهمن 1383 [12:55 ]   1   حسین خادم      v  c  d  s 


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..