منو
 کاربر Online
1159 کاربر online
تاریخچه ی: واکسیناسیون

نگارش: 7

واكسيناسيون

تاريخچه واكسيناسيون
جان ميليونها نفر با استفاده از پني سيلين ، سولفاتيل آميد ،و داروهاي باكتري كش مشابه نجات يافته است . اما شايد با اثر پيشگيري كننده ايمن سازي – كه از ديگر اكتشافات تصادفي است – جانهاي بيشتري نجات يافته باشند .تا پيش از صده نوزدهم يكي از بزرگترين بلايايي كه دامن گير بشر مي شد آبله بود . تنها دو بيماري، يعني طاعون و مالاريا ، به اندازه آبله قرباني داشته اند . چگونگي مبارزه با مالاريا با استفاده از كينين و داروهاي ضد مالاريا انجام مي شد حشره كشها نيز در حذف پشه هاي ناقل بيماري مفيد واقع شدند . پس از آنكه مشخص شد عامل انتقال طاعون ككهاي بدن موش هستند ،اين بيماري نيز سر انجام در مناطق توسعه يافته جهان با انجام اقدامات بهداشتي مهار شد .شهرت ادوارد جنر به دليل آشنا كردن جهانيان با واكسني است كه جان ميليونها نفر را از مرگ شوم ناشي از آبله رهانيده و چندين ميليون نفر ديگر را از ظاهر زشت و وحشتناكي كه بر اثر ابتلا به اين بيماري ايجاد مي شود ، نجات داده است .
جنر واكسن خود را در پي كار طولاني و طاقت فرسا در آزمايشگاه كشف نكرد . در 19 سالگي شير دوشي به او گفته بود كه هرگز به آبله مبتلا نخواهد شد ، چون قبلاً به آبله گاوي مبتلا شده بود .بعد ها وقتي جنر پزشك شد و به بي فايده بودن تلاشهايش براي درمان اين بيماري پي برد ، جمله آن شير دوش را به خاطر آورد . اوتحقيق كرد و دريافت شير دوشان تقريباً هرگز ، حتي وقتي از مبتلايان به آبله پرستاري مي كنند ، دچار آبله نمي شوند .
به نظرش رسيد كه آبله گاوي را به افراد تلقيح كند ، تن آنها را از ابتلا به بيماري مرگبار تر آبله مصون سازد .اين بخت ياري حقيقي بود . بدون اينكه زحمتي بكشد ، در يافت كه آبله گاوي باعث ايمني در برابر آبله مي شود . قوه تشخيص او به اندازه اي بود كه توانست به ارزش اين حقيقت پي ببرد و از آن استفاده كند.
ادوارد جنر به سال1749 در بركلي از توابع گلاسترشر انگلستان به دنيا آمد . شش ساله بود كه پدرش ، يك روحاني مسيحي ، درگذشت ، برادر بزرگترش مسئوليت تربيت او را به عهده گرفت. تحصيلات ابتدايي خود را در مدارس محلي گذراند ، ودر آنجا به تاريخ طبيعي علاقه مند شد . تحصيل طب را زير نظر دانيل لادلو ، از جراحان سادبري آغاز كرد . در اين هنگام بود كه شير دوش ، رابطه بين آبله گاوي و آبله را برايش تعريف كرد . جنر در سال 1775 در زمينه عقايد روستاييان گلاسترشر در باره آبله به تحقيق پرداخت دريافت كه دو نوع آبله گاوي وجود دارد ، وفقط يكي از آنها از آبله پيشگيري ميكند . همچنين تعيين كرد كه نوع موثر آبله گاوي تنها وقتي اثر محافظتي دارد كه در مرحله خاصي از بيماري منتقل شود .
او براي آزمودن نظريه اش مقداري از مايع درون تاولها دست شير فروشي را كه به آبله گاوي مبتلا بود بيرون كشيد و آن را به لندن برد و بادقت مايه آبله را به پسركي تلقيح كرد و همان طور كه جنر پيش بيني كرده بودپسرك به آبله دچار نشد . جنر از واژه واكسيناسيون استفاده نكرد، بلكه به جايش لفظ مايه كوبي يا «واريوله واكسينه» را به كار برد معناي لغوي اصطلاح لاتيني اخير « تاولهاي ريز گاو » است .
تا حدود يك قرن بعد ، مايه كوبي جنري آبله گاوي ، تنها روش ايمن سازي عليه بيماري بود . در سال 1880 لويي پاستور براي ايمن سازي مرغان عليه وبا ، كه در يك همه گيري ،10%طيور فرانسه را از بين برده بود ، روشي ابداع كرد . او باكتري ايجاد كننده اين بيماري را جداسازي كرد و با كشت شكل ضعيف شده و تلقيح آن به مرغان ، آنها را نسبت به حمله مرگبار بيماري ايمن ساخت . اصول كلي روش پاستور با روشي كه جنر براي مايه كوبي با آبله گاوي ابداع كرد يكي بود . قبل از آنكه ويروس آبله به شكل آبله گاوي به شير دوش منتقل شود ، در بدن گاو ضعيف شده بود .در سال 1881 ، پاستور با روي آوردن به سياه زخم ،كه از بيماريهاي گاو و گوسفند است، باسيل آنرا جدا كرد . اواين باكتري را در دمايي بالاتر از دماي بدن حيوان كشت داد تا مايعي براي تلقيح تهيه كند كه موجب حمله خفيف سياه زخم در جانور شود ، و حيوان را براي روزي كه دچار حمله شديد بيماري مي شود ، ايمن سازد .
همانطور كه خود پاستور گفت ، او براي ارج نهادن به شايستگي و خدمات مهم يكي از بزرگترين انگليسيان ، يعني جنر واژه واكسيناسيون را به طور كلي براي روش مايه كوبي پيشگيري كننده وضع كرد. چهار سال بعد پاستور واكسني براي بيماري كه در حيوانات هاري و گاه در انسان آب گريزي خوانده مي شود ، ابداع كرد .
پژوهشهاي پيش گامانه پاستور ،كه بر كشف بخت يارانه جنر مبتني بود ،ايمن سازي را به دانش بسيار كار آمد تبديل كرد ، و زمينه را براي وقوع انقلابي در مهار بيماري هاي عفوني آماده ساخت . شايد گذشته از كشف آنتي بيوتيكها ، هيچ اكتشافي چنين تاثير عميقي بر سلامت انسان نگذاشته باشد .به نوشته و.ر كلارك در پايه هاي تجربي ايمني شناسيمعاصر (1986) گل سر سبد موفقيتها در فرايند ايمن سازي ريشه كني كامل آبله بوده است که در نيمه نخست اين قرن ، سالانه حدود 2 تا 3 ميليون مورد جديد گزارش مي شد .
در سال 1949 آخرين مورد آبله در ايالات متحده ، ودر سال 1977 آخرين مورد تاييد شده سراسر جهان در سومالي گزارش شد .

هرگونه اقدامي كه به منظور جلوگيري از بروز عفونت و يا تخفيف شكل طبيعي بيماري در فردي با تجويز آنتي بادي يا آنتي ژن بعمل آيد ايمن سازي گفته مي شود.
با تزريق عضلاني يا وريدي آنتي بادي ايمني غيرفعال يا انتقالي ايجاد ميگردد. دوام اين نوع ايمني كوتاه است و بستگي به نيمه عمر آنتي بادي در بدن فرد دريافت كننده دارد و اين مدت درحدود 3 تا 4 هفته ميباشد.
درصورت تجويز آنتي ژن كه شامل ميكرو ارگانيسم ضعيف شده ، كشته شده ويا اجزاء آن ميشود دستگاه ايمني فرد دريافت كننده تحريك و بطور فعال آنتي بادي توليد ميكند.ايمني بدست آمده دراين حالت را ايمني فعال گويند. دوام اين نوع ايمني ، طولاني تر از نوع غيرفعال است .

ايمن سازي فعال يا واكسيناسيون
واكسيناسيون اقدام بسيارمهم و با ارزشي است كه بوسيله آن با هزينه كم ميتوان از ابتلاء به بيماريهاي عفوني جلوگيري كرد. با اجراي برنامه واكسيناسيون همگاني در جهان، شيوع بسياري از بيماريهاي خطرناك دربين شيرخواران، كودكان و بالغين كاهش بارزي پيدا كرده است بطوريكه اكنون شيوع بيماريهاي خطيري چون ديفتري، كزاز، سياه سرفه، سرخك و فلج كودكان با واكسيناسيون همگاني با موفقيت كنترل و در بسياري از كشورها عملا به حداقل ميزان خود رسيده است ، يا بيماري آبله كه با واكسيناسيون همگاني و پيگيري جهاني ريشه كن شده است.
براي بيش از 20بيماري انسان، اكنون واكسن تهيه شده است كه تعدادي ازآنها بطور همگاني و بقيه در شرايط خاصي، مورد استفاده قرار ميگيرند.
تصميم براي تهيه و استفاده از واكسن، جهت يك بيماري براساس نتيجه موازنه دو موضوع، يكي ميزان احتياج به واكسن و ديگري خطرات و عوارض ناشي از آن گرفته ميشود.
ميزان اثر پيشگيري كننده واكسن يك بيماري، از مقايسه تعداد مبتلايان دو گروه افراد واكسينه شده و نشدهاي كه بطور تصادفي در معرض بيماري قرار ميگيرند بدست ميآيد.
موثرترين واكسن ها آنهائي هستند كه مكانيسم پيشگيري حاصل از مرحله بهبودي در شكل طبيعي بيماري را تقليد كنند.

رابطه بين نوع واكسن با ايمني حاصل
واكسن هاي با اجرام زنده كه ازقدرت بيماريزايي آنها كاسته شده است، معمولاً با دوز واحد ميتوانند ايمني موثر و طولاني نسبت به واكسنهاي كشته شده ايجاد كنند. اين واكسنها علاوه برسيستم ايمني هومورال، سيستم ايمني سلولي را نيز تحريك مينمايند، اين نوع واكسنها تمايل دارند واكنشهاي مشابه شكل طبيعي بيماري به خصوص درافراد با نقص ايمني را ايجاد كنند.
براي اينكه با واكسنهاي كشته شده ايمني كافي و بمدت طولاني بدست آيد، بايستي اين واكسنها ابتدا درچند نوبت تزريق گردند و براي جلوگيري از كاهش سطح آنتي بادي و ادامه ايمني اغلب لازم است كه تزريق واكسن در آينده يادآوري شود.



تامين و ذخيره واكسن :اغلب واكسن ها نياز به نگهداري در يخچال جهت خنك نگهداشتن و جابجائي دقيق دارند تا موثر واقع شوند ، چنانچه ملزومات زنجيره سرد ناكافي باشد ، اجراكنندگان بايد از تسهيلات سردخانه كافي در كشور ، قبل از حمل واكسن مطمئن باشند ، در طي شرائط اضطراري پيشنهاد ميگردد كه كليه واكسن هاي وارداتي و حتي آنهائي كه مربوط به آژانسهاي داوطلبان ميباشد تحت نظر دولت ذخيره و نگهداري گردند . تصميم گيري در مورد سياست هاي ايمن سازي بايد فقط در سطح ملي انجام گرفته و موسسات دواطلب نبايد دراين زمينه خاص تصميم گيري نمايند و خط مشي مطلوب آن است كه اين سياست به عنوان بخشي از طرح پيشگيري از حوادث منظور گردد.
واكسن سه گانه ضد ديفتري و كزاز و سياه سرفه رادر 2+تا6+ درجه سانتي گراد و دور از نور نگهداري مي نمايند اين واكسن نبايد يخ بزند زيرا در اثر يخ زدن و باز شدن تزريق واكسن ايجاد واكنشهاي شديد و مزاحم خواهد نمود.
انواع واكسنها-مقدار-راه تجويز-شرايط نگهداري

نام واكسن|ماهيت|مقدار و راه تجويز|شرايط نگهداري در محل واكسيناسيون
سه گانهتوكسوئيد كزاز-توكسوئيد ديفتري و باكتري كشته شده سياه سرفه0.5 ميلي ليتر ، تزريق عضلاني8-0 درجه (طبقه فوقاني يخچال

دوگانه|توكسوئيد كزاز و توكسوئيد ديفتري (خردسالان و بزرگسالان)|0.5 > ML تزريق عضلاني|8-0 درجه ( طبقه فوقاني يخچال)
كزازتوكسوئيد كزاز

ب.ث.ژ|باسيل كالمت و گرن|0.5 ML داخل جلدي تا 1 سالگي 0.1 كليه سنين|طبقه فوقاني يخچال
سرخكويروس زنده ضعيف شده0.5 ML زير جلدي

فلج اطفال|ويروس سه گانه زنده ضعيف شده|قطره خوراكي| ||

8-0 درجه (طبقه فوقاني يخچال 0.5 ميلي ليتر ، تزريق عضلاني -توكسوئيد ديفتري و باكتري كشته شده سياه سرفه سه گانه
8-0 درجه ( طبقه فوقاني يخچال) 0.5 > ML تزريق عضلاني توكسوئيد كزاز و توكسوئيد ديفتري (خردسالان و بزرگسالان) دوگانه
توكسوئيد كزاز كزاز
طبقه فوقاني يخچال 0.5 ML داخل جلدي تا 1 سالگي 0.1 كليه سنين باسيل كالمت و گرن ب.ث.ژ
0.5 ML زير جلدي ويروس زنده ضعيف شده سرخك
قطره خوراكي ويروس سه گانه زنده ضعيف شده فلج اطفال

كودك زير 10 سال 0.5 ml كودك بالاي 10 سال 1ml در ماهيچه دلتوئيد آنتي ژن سطحي ويروس هپاتيت B



صفحات مرتبط:
واکسن
انواع واکسن
عوارض واکسیناسیون
آنتی بادی


تاریخ شماره نسخه کاربر توضیح اقدام
 چهارشنبه 01 شهریور 1385 [13:53 ]   69   حسین خادم      جاری 
 چهارشنبه 01 شهریور 1385 [08:20 ]   68   مهدی سالم      v  c  d  s 
 دوشنبه 30 مرداد 1385 [11:14 ]   67   مهدی سالم      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   66   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   65   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   64   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   63   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   62   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   61   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   60   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   59   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   58   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   57   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   56   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   55   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   54   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   53   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   52   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   51   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   50   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   49   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   48   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   47   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   46   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   45   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   44   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   43   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   42   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   41   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   40   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   39   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   38   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   37   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   36   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   35   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   34   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   33   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   32   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   31   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   30   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   29   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   28   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   27   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   26   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   25   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   24   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   23   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   22   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   21   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   20   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   19   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   18   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   17   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   16   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   15   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   14   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   13   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   12   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   11   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 یکشنبه 26 مهر 1383 [10:36 ]   10   پریسا احمدی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [13:45 ]   9   رضا معینی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [13:44 ]   8   رضا معینی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [13:37 ]   7   رضا معینی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [13:32 ]   6   رضا معینی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [13:10 ]   5   رضا معینی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [13:07 ]   4   رضا معینی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [11:34 ]   3   رضا معینی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [11:30 ]   2   رضا معینی      v  c  d  s 
 دوشنبه 06 مهر 1383 [11:05 ]   1   رضا معینی      v  c  d  s 


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..