منو
 کاربر Online
823 کاربر online
تاریخچه ی: لیزر

نگارش: 3

ریشه لغوی

لیزر در واقع از حروف نخست کلمات
:Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation::
که به معنی تشدید نور توسط گسیل القایی تابش است، گرفته شده است.

نگاه اجمالی

لیزر کشفی علمی می‌باشد که به عنوان یک تکنولوژی در زندگی مدرن جاافتاده است. لیزرها به مقدار زیاد در تولیدات صنعتی ، ارتباطات ، نقشه‌برداری و چاپ مورد استفاده قرار می‌‌گیرند. همچنین لیزر در پژوهشهای علمی و برای محدوده وسیعی از دستگاههای علمی‌ ، موارد مصرف پیدا کرده است.

برتری لیزر در این است که از منبعی برای نور و تابشهای کنترل شده ، تکفام و پرتوان تولید می‌کند. تابش لیزر ، با پهنای نوار طیفی باریک و توان تمرکزیابی شدید ، چندین برابر درخشانتر از نور خورشید است.

تاریخچه

انیشتین در 1917 میلادی نظریه گسیل القایی را بیان داشت و روابط مشهور جذب و نشر را به جهان عرضه نمود. برپایه این تئوری چهل سال بعد ، تاونز و همکاران او ، نخستین تقویت کننده گسیل القایی را با بکارگیری آمونیاک مورد آزمایش قرار داده و سیستمی‌ به اسم میزر پدید آوردند که در فرکانس 2.3x1011Hz کار می‌کرد.

نخستین لیزر در 1960 به وسیله میمن ، با استفاده از یاقوت قرمز (ترکیبی از اکسید آلومینیوم خالص به همراه 5 درصد اکسید کروم (III)) ساخته شد و اولین لیزر گازی(He_Ne) توسط دکتر علی جوان در آزمایشگاه شرکت Bell در آمریکا ساخته شد.

در سال 1986 کشف شد که منبع لیزر می‌تواند نور همدوس تابش کند، بگونه‌ای که دامنه و فاز آن در تمامی‌ نقاط فضا ، قابل سنجش و تعیین باشد. یکی دیگر از خواص لیزر ، همگرایی بالای آن است. به دلیل این ویژگی ، تمامی انرژی پرتو لیزر تقریبا در یک فرکانس متمرکز می‌‌شود. لذا تکفامی و بالا بودن شدت آن ایده‌آل است.

نحوه ایجاد پرتو لیزر

اولین شرط ایجاد لیزر ، داشتن ماده یا محیطی است که بتواند انرژی را در خود ذخیره کند. نمونه‌هایی از این مواد عبارتند از: بلورهایی مثل یاقوت ، ایتریم ، آلومینیم گارنت ، () یا گازهایی مثل و ... و مایعاتی مانند رنگهای رودآمین – 6G می‌‌باشد. انیشتین در سال 1916 نشان داد که گسیل القایی نور را می‌توان از یک اتم برانگیخته به دست آورد.

چنانچه اتم و یا مولکول در تراز بالاتر واقع شود و فوتونی با فرکانس‌ v با اتم برانگیخته وارد برهمکنش شود. بطوری که باشد، در این صورت احتمال معینی وجود خواهد داشت که اتم به تراز پایینتر بیافتد. در نتیجه ، دو فوتون حاصل می‌‌شود، فوتون القا کننده و القا شونده ، که هر دو هم‌فاز هستند.در عین حال ، اگر اتمهایی به تعداد در تراز باشند، می‌توانند با جذب فوتونهای فوق ، برانگیخته شده و به تراز انرژی برسند.

چنانچه هدف به دست آوردن تابش همدوس باشد، باید سعی شود که گردد، به عبارت دیگر ، جمعیت معکوس رخ دهد. فرآیندی که طی آن جمعیت معکوس صورت می‌‌گیرد، دمش می‌نامند. وقتی یک سیستم دو ترازی با محیط اطراف خود در حال تعادل گرمایی باشد، جمعیت تراز انرژی بالاتر کمتر از جمعیت تراز خواهد بود. با استفاده از فرایند اشباع شدن می‌توان را با مساوی گردانید. بطوری که مقدار جذب به صفر تنزل یابد.

چنانچه بتوان مقدار را بیشتر از نمود، اکثر اتمهای سیستم که به حالت برانگیخته می‌‌روند، تمایل خواهند داشت که به حالت انرژی کمتر برگردند. بدیهی است که این تمایل به وسیله کوانتای تابش فرودی تشدید می‌گردد. بدین معنی که سیستم نه تنها فوتون فرودی را جذب نمی‌کند بلکه فوتون فرودی باعث برانگیختگی سیستم برانگیخته شده که با سقوط به حالت پایینتر دو کوانتا انرژی تابشی از دست می‌دهد (فوتون مربوط به اتم برانگیخته به همراه فوتون فرودی). تمام این فرایندها تابش لیزر را به وجود می‌آورند.

قرار دادن محیط تولید لیزر در یک مشدد نوری با انتهای آینه‌ای که تابش را در محیط تولید لیزر به جلو و عقب می‌فرستد، سبب تراکم تابش سطوح بالا در تشدید کننده به وسیله ادامه گسیل القایی می‌شود. سپس تابش لیزر از طریق آینه‌ای نیمه شفاف ، از یک انتهای کاواک به بیرون گسیل می‌شود.

عکس پیدا نشد
نور لیزر

وقتی که نور در دستگاه لیزر توسط کوانتومها
تولید شد ، با رفت و برگشت بین آینه ها
متمرکز تر می شود.


تفاوت پرتو لیزر با نور معمولی

پرتو لیزر دارای چهار خاصیت مهم است که عبارتند از: شدت زیاد ، مستقیم بودن ، تکفامی‌ و همدوسی. لیزرها در اشکال گوناگون وجود دارند. ممکن است تصور شود که پرتو لیزر همانند اشعه ایکس ، گاما ، ماورا بنفش(UV) و مادون قرمز (IR) ، جایگاهی معین در طیف الکترومغناطیسی را داراست، حال آنکه این پرتو می‌تواند هر کدام از فرکانسهای محدوده طیف نامبرده را در برگیرد، با این تفاوت که دارای مشخصاتی از قبیل تکفامی ، همدوسی و شدت زیاد است.

اینکه چگونه می‌توان پرتو لیزری با فرکانسهای دلخواه را تولید نمود، کار دشواری است که عملا با آن روبرو هستیم. مشکل دیرپا در تابش لیزری ، فقدان پوشش گسترده طول موجی در آن است. به دلیل اینکه لیزرها به‌خودی‌خود فاقد قابلیت تنظیم طول موج هستند، پوشش کل طیف نورانی نیاز به ابزارهای متعدد و جداگانه دارد.

نمونه هایی از لیزرهای متداول

طبقه بندی لیزر در حالت کلی

چگونگی ایجاد این دو دسته تا حدود زیادی بستگی به ساختار درونی محیط تولید لیزر ، مکانیزم ایجاد لیزر و پارامترهای دیگر دارد که بررسی آنها خارج از این مقوله است. از لحاظ کاربردی ، لیزر‌های پالسی با مدت پالس 10-12 ثانیه در دسترس هستند. چنین لیزرهایی در جهت پژوهش در فرایندهایی که در گازها و مایعات ، با سرعتهای بسیار بسیار سریع رخ می‌‌دهد، بکار برده می‌شوند.

مباحث مرتبط با عنوان




تاریخ شماره نسخه کاربر توضیح اقدام
 چهارشنبه 14 تیر 1385 [13:48 ]   12   مجید آقاپور      جاری 
 سه شنبه 15 آذر 1384 [10:02 ]   11   حسین خادم      v  c  d  s 
 سه شنبه 15 آذر 1384 [09:56 ]   10   حسین خادم      v  c  d  s 
 سه شنبه 05 مهر 1384 [13:15 ]   9   مجید آقاپور      v  c  d  s 
 سه شنبه 10 خرداد 1384 [17:40 ]   8   حسین خادم      v  c  d  s 
 سه شنبه 10 خرداد 1384 [13:23 ]   7   احمد شکیب      v  c  d  s 
 چهارشنبه 26 اسفند 1383 [09:14 ]   6   فاطمه عیوضی      v  c  d  s 
 چهارشنبه 26 اسفند 1383 [08:41 ]   5   حسین خادم      v  c  d  s 
 چهارشنبه 26 اسفند 1383 [08:27 ]   4   فاطمه عیوضی      v  c  d  s 
 چهارشنبه 26 اسفند 1383 [08:09 ]   3   فاطمه عیوضی      v  c  d  s 
 چهارشنبه 02 دی 1383 [16:25 ]   2   حسین خادم      v  c  d  s 


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..