منو
 کاربر Online
699 کاربر online
تاریخچه ی: صنعت رنگ رزی

تفاوت با نگارش: 1

Lines: 1-42Lines: 1-116
-__صنعت رنگ رزی : (dying industry)__ +
/> dir align=left> />{img src=img/daneshnameh_up/8/85/hand1.jpg}
 !دید کلی !دید کلی
-امروزه به موازات استفاده از رنگ های مصنوعی و توسعه صنعت رنگ سازی ، رنگ رزی نیز در میدان بسیار وسیعی عمل می نماید و این کار با استفاده از پیشرفته ترین تکنولوژی و به کار گیری دستگاه های جدید و خود کار انجام می پذیرد 0 رنگ رزی روی منسوجات بر اساس نفوذ و جذب سطحی انجام می گیرد بنابر این برای درک چگونگی آن بایستی چگونگی جذب و تثبیت رنگ مواد و خواص فیزیکی و شیمیایی رنگ ها و غیره شناخته شود 0 +امروزه به موازات استفاده از رنگهای مصنوعی و توسعه ((صنعت رنگ سازی)) ، صنعت رنگرزی (dying industry) نیز در میدان بسیار وسیعی عمل مینماید و این کار با استفاده از پیشرفتهترین تکنولوژی و بکارگیری دستگاههای جدید و خود کار انجام میپذیرد. رنگرزی روی منسوجات بر اساس نفوذ و جذب سطحی انجام میگیرد. بنابراین برای درک چگونگی آن بایستی چگونگی جذب و تثبیت رنگ مواد و خواص فیزیکی و شیمیایی رنگها و غیره شناخته شود.
 !تاریخچه !تاریخچه
-برخی بر این عقیده اند که رنگ رزی در 3000 سال قبل از میلاد در چین رایج بود ولی از 2500 سال قبل از میلاد آثار مکتوبی در مذاهب هندی به دست آمده است که نشان می دهد در آن زمان ابریشم و پارچه های زر بافت را رنگ آمیزی می کردند 0 صنایع رنگ رزی احتمالا از طریق ایران به مصر منتقل شد در هر حال صنعت رنگ رزی برای نخستین بار در سال 1371 میلادی در فلورانس ایتالیا شکل گرفت و در سال 1382 میلادی منسوخ شد 0 اما پس از مدت کوتاهی در سرا سر اروپا مجددا پاگرفت 0 در سال 1371 اولین شرکت رنگ سازی یعنی کمپانی رشیب فول در انگلستان به ثبت رسید 0 کلیه رنگ هایی که تا اواخر قرن نوزدهم در دسترس بودند از منابع طبیعی استخراج می شدند 0 در سال 1856 ویلیام پرکین انگلیسی به طور تصادفی رنگ ارغوانی زیبایی را کشف کرد 0 به تدریج در فاصله چند سال رنگ های سنتزی آنیلین قرمز،آبی ، سبز، زرد ، سیاه ، نارنجی و قهوه ای تهیه شد 0 +برخی بر این عقیدهاند که رنگرزی در 3000 سال قبل از میلاد در __چین__ رایج بود. ولی از 2500 سال قبل از میلاد ، آثار مکتوبی در مذاهب هندی بدست آمده است که نشان میدهد در آن زمان ابریشم و پارچههای زربافت را رنگآمیزی میکردند. صنایع رنگرزی احتمالا از طریق __ایران__ به __مصر__ منتقل شد.

در هر حال ، صنعت رنگرزی برای نخستین بار در سال 1371 میلادی در __فلورانس ایتالیا__ شکل گرفت و در سال 1382 میلادی منسوخ شد. اما پس از مدت کوتاهی در سراسر اروپا مجددا پا گرفت. در سال 1371، اولین شرکت رنگ سازی یعنی کمپانی __رشیب فول__ در __انگلستان__ به ثبت رسید. کلیه رنگهایی که تا اواخر قرن نوزدهم در دسترس بودند، از منابع طبیعی استخراج میشدند. در سال 1856 ، "__ویلیام پرکین__" انگلیسی بطور تصادف رنگ ارغوانی زیبایی را کشف کرد. بتدریج در فاصله چند سال ، رنگهای سنتزی آنیلین قرمز ، آبی ، سبز ، زرد ، سیاه ، نارنجی و قهوهای تهیه شد.
 !علت پیدایش رنگ در مواد !علت پیدایش رنگ در مواد
-برخی از مواد شیمیایی وقتی که در مقابل نور سفید ( مرکب از هفت رنگ ) قرار می گیرند بسته به ساختاری که دارند طول موج معینی از نور را جذب میکنند و بقیه نور به رنگ الوان ( غیر از سفید ) ظاهر می شود 0 اگر چنین مولکولی به گونه ای بنواند با ا لیاف مختلف ترکیب یا به آن متصل شود موجب رنگی شدن آن الیاف می شود 0
جدول زیر رنگ های ظاهر شده و جذب شده و طول موج مربوط به آنها را نشان می دهد 0
رنگ ظاهر شده رنگ مربوط به طول موج نور جذب شده طول موج نور جذب شده ( A )
زرد مایل به سبز بنفش 4350
4000
زرد آب
4800 – 4350
ن
رنجی سبز مایل به آبی 4900 – 4800
قرمز آبی مایل به سبز 5000 – 4900
ارغ
وانی سبز 5600 – 5000
بنفش زر
د مایل به سبز 5800 – 5600 /> آبی زرد 5950 – 5800
سبز مایل به آبی نارنجی 6050 – 5950
آبی مایل به سبز قرمز 7500 – 6050
>
+برخی از ((مواد شیمیایی)) وقتی که در مقابل نور سفید ( مرکب از هفت رنگ ) قرار میگیرند، بسته به ساختاری که دارند، ((طول موج)) معینی از ((نور)) را جذب مکنند و بقیه نور به رنگ الوان ( غیر از سفید ) ظاهر میشود. اگر چنین مولکولی به گونهای بتواند با الیاف مختلف ترکیب یا به آن متصل شود، موجب رنگی شدن آن الیاف می‌ود.
-وجود گروه هایی مانند نیترو ، نیتوزو ، آزو ، و کربونیل موجب بروز رنگ در مواد می شود 0 از این رو این گروه ها را کروموفور می نامند 0 این ترکیبات رنگی علاوه بر گروه های کروموفور ، اگر با گروه های دیگری نظیر آمینو ، آمینوی استخلاف شده هیدروکسیل سولفنیک یا کربوکسیل که گروه های اگزوکروم نامیده می شود همراه باشند رنگ های مرغوبی را از نظر رنگ رزی به وجود می آورند 0 +
__جدول زیر رنگ‌های ظاهر شده و جذب شده و طول موج مربوط به آنها را نشان می‌دهد.__ />



























































__رنگ ظاهر شده____رنگ مربوط به طول موج نور جذب شده____طول موج نور جذب شده ( A )__
زرد مایل به سبزبنفش4350 – 4000
زردآبی4800 – 4350
نارنجیسبز مایل به آبی 4900 – 4800
قرمزآبی مایل به سبز5000 – 4900
ارغوانی سبز5600 – 5000
بنفشزرد مایل به سبز 5800 – 5600
آبی زرد5950 – 5800
سبز مایل به آبینارنجی6050 – 5950
آبی مایل به سبز قرمز 7500 – 6050



وجود گرو
هایی مانند نیترو ، نیتوزو ، آزو ، و کربونیل ، موجب بروز رنگ در مواد میشود. از این رو ، این گروهها را __~~orange:کروموفور~~__ مینامند. این ترکیبات رنگ علاوه بر گروههای کروموفور ، اگر با گروههای دیگری نظیر آمینو ، آمینوی استخلاف شده هیدروکسیل سولفنیک یا کربوکسیل که __گروههای اگزوکروم__ نامیده میشود، همراه باشند، رنگهای مرغوبی را از نظر رنگرزی بوجود میآورند.
 !چگونگی تثبیت رنگ مواد !چگونگی تثبیت رنگ مواد
-با در نظر گرفتن سه مرحله می توان تثبیت رنگ روی الیاف را توجیه کرد 0
# انتقال مولکول های رنگ در سطح الیاف به وسیله جذب
# انتقال رنگ از سطح الیاف به مرکز آنها
# تثبیت مولکولهای رنگ به کمک پیوند کووالانسی ، هیدروژنی ویا دیگر نیروهایی که ماهیت فیزیکی دارند
تثبیت رنگ بر روی الیاف به سه عامل بستگی دارد که عبارتند از:
*نیروی الکتریکی
*گرما
*بهم زدن(نیروی کنیکی)
همه الیاف وقتی که در آب یا محلولهای آبی حل می شوند دارای پتانسیل الکتریکی می شوندالیاف سلولزی در محلولهای خنثی دارای بار منفی اند اما الیاف پروتئینی وقتی که p H فاز آبی ، زیر نقطه ایزو الکتریک است دارای بار مثبت و وقتی بالای نقطه ایزو الکتریک باشد دارای بار منفی اند
اکثر رنگ ها نیز به صورت میسل های یونی اند که در برخورد با الیاف مذکور در سطح آن تثبیت می شوند 0
اگر بین یونهای رنگ و الیاف دافعه الکتریکی وجود داشته باشد برای خنثی کردن آن و نزدیک کردن الیاف و مولکول های رنگ به یکدیگر ، ارتعاش مولکولی را به کمک گرما افزایش می دهند بدین طریق ، با افزایش فعالیت ارتعاشی ، مولکول های رنگ به الیاف نزدیک می شوند
بهم زدن ، وقتی مؤثر واقع می شود که مقادیر رنگ در محلول محدود باشد 0 در چنین شرایطی ، مبادله بین رنگ و سطح الیاف شدت می یابد 0 بدیهی است که هر چه اندازه مولکول رنگ کوچکتر باشد باشد این مبادله سریعتر انجام می گیرد 0
نمونه ای
از رنگ هایی که از مابع طبیعی استخراج می شدند :
*رنگ آبی نی
لی : از درخت نیلی که از گیاهان بوی مصر است و در هن نیز می روید استخراج می شد این رن را وسمه نیز می فتند 0
قرمز ترکی ی آلیزارین که از ریشه گیاهی بنام روناس به دت م آمد 0
*رنگ سی
اه از درخت بقم تهیه می شد 0
نگ ارغوانی از نوعی مهی فلس دار دریای دیترانه به دست می آید که برای نگ کردن لباس امپراتوری روم و غیره از آن ستفاد می شد0
*رن
گ قرمز از حشره قرمز دانه که بر روی برگ کاکتوس زندگی می کند 0
+با در نظر گرفتن سه مرحله میتوان تثبیت رنگ روی الیاف را توجیه کرد:

#انتقال مولکولهای رنگ در سطح الیاف بوسیله جذب
#انتقال رنگ از سطح الیاف به مرکز آنها
#تثبیت مولکولهای رنگ به کمک ((پیوند کووالانسی)) ، ((پیوند هیدروژنی|هیدروژنی)) و یا دیگر نیروهایی که ماهیت فیزیکی دارند.


__تثبیت رنگ بر روی الیاف به سه عامل بستگی دارد که عبارتند از:__
/>
{img src=img/daneshnameh_up/e/eb/dye5.jpg}
/>!!نیروی اکریکی
همه الیاف ، وقتیکه در ((آب)) یا محلولهای آبی حل میشوند، دارای پتانسیل الکتریکی میشوند. الیاف سلولزی در محلولهای خنث دارای بار منفیاند. اما الیاف پروتئینی وقتی که ((معرف PH|PH)) فاز آبی ، زیر نقطه ایزوالکتریک است، دارای بار مثبت و وقتی بالای نقطه ایزوالکتریک باشد، دارای بار منفیاند. />!!گرما
اکثر رنگها نیز بصورت متیلهای یونیاند که در برخورد با الیاف مذکور در سطح آن تثبیت میشوند. اگر بین یونهای رنگ و الیاف دافعه الکتریکی وجود داشته باشد، برای خنثی کردن آن و نزدیک کردن الیاف و مولکولهای ((شیمی رنگ|رنگ)) به یکدیگر ، ارتعاش مولکولی را به کمک گرما افزایش میدهند بدین طریق ، با افزایش فعالیت ارتعاشی ، مولکولهای رنگ به الیاف نزدیک میشوند. />!!بهم زدن (نیروی مکانیکی)
بهم زدن ، وقتی مؤثر واقع میشود که مقادیر رنگ در محلول محدود باشد. در چنین شرایطی ، مبادله بین رنگ و سطح الیاف شدت مییابد. بدیهی است که هر چه ((مولکول|اندازه ملکو)) رن وچتر اشد، این ماده سریتر انا میگیرد.
 +
 +{img src=img/daneshnameh_up/8/88/colour.jpg}
 +
 +!نمونه‌های رنگ‌های طبیعی
 +نمونه‌ای از رنگ‌هایی که از منابع طبیعی استخراج می‌شدند:

 +*__رنگ آبی نیلی :__از رنگ نیلی که از گیاهان بومی __مصر__ است و در __هند__ نیز می‌روید، استخراج می‌شد. این رنگ را __وسمه__ نیز می‌گفتند.

 +*__رنگ قرمز ترکی یا آلیزارین :__که از ریشه گیاهی به نام __روناس__ بدست می‌آمد.

 +*__رنگ سیاه :__از __درخت بقم__ تهیه می‌شد.

 +*__رنگ ارغوانی :__از نوعی ماهی فلس دار دریای مدیترانه بدست می‌آید که برای رنگ کردن لباس امپراتوری روم و غیره از آن استفاده می‌شد.

 +*__رنگ قرمز :__از حشره قرمز دانه که بر روی برگ __کاکتوس__ زندگی می‌کند، بدست می‌آمد.
 +!مباحث مرتبط با عنوان
 +*((تولید صنعتی رنگدانه سفید))
 +*((تولید صنعتی رنگدانه سیاه))
 +*((صنعت رنگ سازی))
 +*((رنگ‌آمیزی پارچه))
 +*((رنگ))
 +*((رنگدانه و انواع آن))
 +*((رنگرزی))
 +*((رنگرزی پارچه))
 +*((رنگ‌های طبیعی))
 +*((رنگ‌های مصنوعی))
 +*((رنگ‌های سنتزی))
 +*((شیمی رنگ))

تاریخ شماره نسخه کاربر توضیح اقدام
 جمعه 15 اردیبهشت 1385 [08:28 ]   6   فیروزه نجفی      جاری 
 جمعه 15 اردیبهشت 1385 [08:26 ]   5   فیروزه نجفی      v  c  d  s 
 جمعه 15 اردیبهشت 1385 [08:24 ]   4   فیروزه نجفی      v  c  d  s 
 جمعه 15 اردیبهشت 1385 [08:22 ]   3   فیروزه نجفی      v  c  d  s 
 یکشنبه 08 آذر 1383 [16:35 ]   2   حسین خادم      v  c  d  s 
 شنبه 16 آبان 1383 [12:57 ]   1   حسین خادم      v  c  d  s 


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..