منو
 کاربر Online
679 کاربر online
تاریخچه ی: سیاهچاله

تفاوت با نگارش: 7

Lines: 1-81Lines: 1-133
 +{DYNAMICMENU()}
 +__واژه‌نامه__
 +*((واژگان نجوم))
 +*((واژگان اختر فیزیک))
 +*((واژگان کیهان شناسی))
 +*((واژگان فیزیک فضا))
 +__مقالات مرتبط__
 +*((نجوم|فهرست مقالات نجوم))
 +*((اجرام آسمانی))
 +*((اختر فیزیک))
 +*((انواع ستاره))
 +*((پرتگاه نهایی ، سیاهچاله))
 +*((تشکیل سیاهچاله‌ها))
 +*((حفره سیاه))
 +*((دنیای سیاهچاله‌ها))
 +*((ستاره))
 +*((شناسایی سیاهچاله‌ها))
 +*((مرگ ستاره))
 +*((نسبیت))
 +__کتابهای مرتبط__
 +*((کتابهای نجوم))
 +*((کتابهای اختر فیزیک))
 +__[http://217.218.177.31/mavara/mavara-view_forum.php?forumId=54|انجمن نجوم]__
 +*[http://217.218.177.31/mavara/mavara-view_forum.php?forumId=54|سوالات و نظرات خود را اینجا مطرح کنید.]
 +__سایتهای مرتبط__
 +*سایتهای داخلی
 +**[http://www.nojum.ir|مجله نجوم]
 +**[http://parssky.com|پارس اسکای]
 +**[http://www.hupaa.com|شبکه فیزیک هوپا]
 +**[http://robot.ir/blog/mollasadra|ملاصدرا]
 +**[http://www.sact.ir/home.htm|مرکز علوم و ستاره شناسی تهران]
 +*سایتهای خارجی
 +**[http://www.astronomy.com/asy/default.aspx|مجله astronomy]
 +**[http://www.kidskonnect.com/BlackHoles/BlackHoleHome.html|سیاهچاله‌ها]
 +**[http://casa.colorado.edu/~ajsh/relativity.html|نسبیت و سیاهچاله]
 +**[http://www-xray.ast.cam.ac.uk/xray_introduction|مقدمه‌ای بر ستاره شناسی اشعه ایکس]
 +**[http://imagine.gsfc.nasa.gov/docs/introduction/xray_information.html|جهان ستاره شناسی اشعه ایکس]
 +**[http://imagine.gsfc.nasa.gov/docs/science/know_l1/history_gamma.html|تاریخ ستاره شناسی اشعه گاما]
 +**[http://www.europhysicsnews.com/full/12/article6/article6.html|ستاره شناسی اشعه ایکس و گاما]
 +__گالری تصویر__
 +*[http://217.218.177.31/mavara/mavara-browse_gallery.php?galleryId=12|گالری علوم]
 +**[http://217.218.177.31/mavara/mavara-browse_gallery.php?galleryId=38|گالری نجوم]
 +body=
 +|~|
 +{DYNAMICMENU}
 !مقدمه !مقدمه
 طبق نظریه ، ((نسبیت عام)) ، ((گرانش)) انحنا دهنده ((فضا-زمان|فضا - زمان)) است. فضای حول ((ستاره)) به نحو بارزی خم می‌شود در لحظه‌ای که هسته ستاره تبدیل به ~~green:حفره سیاه~~ می‌شود. این جرم خطوط فضا زمان را مانند پیله‌ای به دور خود می‌پیچد. امواج نوری کم تحت زوایای خاصی به سمت سیاهچاله روان می‌شود. در سطح کره‌ای که هم مرکز نقطه یکتایی سیاهچاله است، تجمع می‌کنند. در فاصله معینی از سیاهچاله که بسته به جرم ((رمبش ستاره|ستاره رمبیده)) دارد، جاذبه آنچنان زیاد است که نور نمی‌تواند فرار کند، به این فاصله ~~green:__افق حادثه__~~ گفته می‌شود. طبق نظریه ، ((نسبیت عام)) ، ((گرانش)) انحنا دهنده ((فضا-زمان|فضا - زمان)) است. فضای حول ((ستاره)) به نحو بارزی خم می‌شود در لحظه‌ای که هسته ستاره تبدیل به ~~green:حفره سیاه~~ می‌شود. این جرم خطوط فضا زمان را مانند پیله‌ای به دور خود می‌پیچد. امواج نوری کم تحت زوایای خاصی به سمت سیاهچاله روان می‌شود. در سطح کره‌ای که هم مرکز نقطه یکتایی سیاهچاله است، تجمع می‌کنند. در فاصله معینی از سیاهچاله که بسته به جرم ((رمبش ستاره|ستاره رمبیده)) دارد، جاذبه آنچنان زیاد است که نور نمی‌تواند فرار کند، به این فاصله ~~green:__افق حادثه__~~ گفته می‌شود.
 

 

 
 
 
 
  
 {picture=PH_S_CH_01.jpg} {picture=PH_S_CH_01.jpg}
  
 
 
 
 
-

 
 !ساختار سیاهچاله‌ها !ساختار سیاهچاله‌ها
 با حل استاتیک غیر چرخشی با تقارن کروی برای معادلات میدان انیشتین این نکته مشخص می‌شود که سیاهچاله‌ها که از یک سمت به صورت چاه عمل می‌کنند، در سطح دیگری بصورت چشمه عمل می‌کند. یعنی می‌تواند دو سطح مختلف فضا زمان را از جهانهای گوناگون یا دو نقطه بسیار دور از جهان خودمان را به هم متصل کند. که به این حالت ((کرم چاله)) یا __پل انیشتین رزن__ گفته می‌شود. با حل استاتیک غیر چرخشی با تقارن کروی برای معادلات میدان انیشتین این نکته مشخص می‌شود که سیاهچاله‌ها که از یک سمت به صورت چاه عمل می‌کنند، در سطح دیگری بصورت چشمه عمل می‌کند. یعنی می‌تواند دو سطح مختلف فضا زمان را از جهانهای گوناگون یا دو نقطه بسیار دور از جهان خودمان را به هم متصل کند. که به این حالت ((کرم چاله)) یا __پل انیشتین رزن__ گفته می‌شود.
 !سیاهچاله‌ها چگونه بوجود می‌آیند؟  !سیاهچاله‌ها چگونه بوجود می‌آیند؟
 هر چه ((ستاره‌ نوترونی|ستاره‌های نوترونی)) بزرگتر باشد کشش جاذبه‌ای داخلی آن نیز بیشتر خواهد بود. در سال 1939 اوپنهایمر فکر کرد که ((نوترون|نوترونها)) نمی‌توانند در برابر همه چیز مقاومت کنند. به نظر او اگر یک چیز در حال از هم پاشیدن بزرگتر از 2.3 برابر اندازه ((خورشید)) بود، آنگاه نه تنها ((الکترون|الکترونها)) بلکه نوترونهای آن نیز در هم می‌شکست.

همچنین باید بدانیم که وقتی نوترونها در هم شکستند، دیگر هیچ چیز مطلقا وجود ندارد که از در هم پاشیدن ستاره جلوگیری کند. اگر شما خود را روی سطح یک توده در حال از هم پاشیدن تصور کنید، آنگاه شما با فرو ریختن آن جسم به مرکز آن نزدیکتر و نزدیکتر خواهید شد. و بنابراین نیروی جاذبه بیشتر و بیشتری را حس خواهید کرد. تا هنگامی که ستاره به مرحله ((کوتوله سفید)) برسد، شما بیش از 1.016 تن وزن پیدا خواهید کرد.
 هر چه ((ستاره‌ نوترونی|ستاره‌های نوترونی)) بزرگتر باشد کشش جاذبه‌ای داخلی آن نیز بیشتر خواهد بود. در سال 1939 اوپنهایمر فکر کرد که ((نوترون|نوترونها)) نمی‌توانند در برابر همه چیز مقاومت کنند. به نظر او اگر یک چیز در حال از هم پاشیدن بزرگتر از 2.3 برابر اندازه ((خورشید)) بود، آنگاه نه تنها ((الکترون|الکترونها)) بلکه نوترونهای آن نیز در هم می‌شکست.

همچنین باید بدانیم که وقتی نوترونها در هم شکستند، دیگر هیچ چیز مطلقا وجود ندارد که از در هم پاشیدن ستاره جلوگیری کند. اگر شما خود را روی سطح یک توده در حال از هم پاشیدن تصور کنید، آنگاه شما با فرو ریختن آن جسم به مرکز آن نزدیکتر و نزدیکتر خواهید شد. و بنابراین نیروی جاذبه بیشتر و بیشتری را حس خواهید کرد. تا هنگامی که ستاره به مرحله ((کوتوله سفید)) برسد، شما بیش از 1.016 تن وزن پیدا خواهید کرد.
 

 

 
 
 
 
  
 {img src=img/daneshnameh_up/f/f2/blackhole2.gif} {img src=img/daneshnameh_up/f/f2/blackhole2.gif}
  
 
 
 
 
 

 

 وقتی که ستاره به در هم پاشیدن ادامه داد و از مرحله ستاره نوترونی هم گذشت و بطور کامل از هم پاشید، وزن شما از 15000 میلیون تن بیشتر و بیشتر خواهد شد. اگر سیاهچاله به اندازه کافی به ما نزدیک بود، می‌توانستیم نیروی جاذبه بر آن را حس کنیم. اما وقتی یک سیاه چاله در میان ستاره‌ها خیلی دورتر از ما قرار دارد، آیا می‌توانیم وجود آنرا اثبات کنیم؟ برای این منظور اخترشناسان دو راه آشکار شدن حدس می‌زنند.

 وقتی که ستاره به در هم پاشیدن ادامه داد و از مرحله ستاره نوترونی هم گذشت و بطور کامل از هم پاشید، وزن شما از 15000 میلیون تن بیشتر و بیشتر خواهد شد. اگر سیاهچاله به اندازه کافی به ما نزدیک بود، می‌توانستیم نیروی جاذبه بر آن را حس کنیم. اما وقتی یک سیاه چاله در میان ستاره‌ها خیلی دورتر از ما قرار دارد، آیا می‌توانیم وجود آنرا اثبات کنیم؟ برای این منظور اخترشناسان دو راه آشکار شدن حدس می‌زنند.

 *اول از روی جرم ((سحابی)) برای مثال اگر آنها جرمهای تمام ((ستاره|ستارگان)) موجود در یک خوشه ستاره‌ای مرئی بطور قابل ملاحظه‌ای کمتر از جرم خوشه وجود داشته باشد، مرکز ((کهکشان|کهکشانها)) به عنوان مکانهایی تلقی می‌شوند که در آنها سیاهچاله‌ها وجود دارند. زیرا چگالی مواد در آنجا زیاد است.

 *اول از روی جرم ((سحابی)) برای مثال اگر آنها جرمهای تمام ((ستاره|ستارگان)) موجود در یک خوشه ستاره‌ای مرئی بطور قابل ملاحظه‌ای کمتر از جرم خوشه وجود داشته باشد، مرکز ((کهکشان|کهکشانها)) به عنوان مکانهایی تلقی می‌شوند که در آنها سیاهچاله‌ها وجود دارند. زیرا چگالی مواد در آنجا زیاد است.

 *راه دوم نیز این بوده که اگر چه ~~green:hc~~ سیاهچاله‌ها هیچ تشعشعی خارج نمی‌شود، اما چیزهایی که در سیاهچاله‌ها سقوط می‌کنند. به هنگام سقوط ((اشعه ایکس)) از خود منتشر می‌کنند و هر چیز کوچکی که در سیاهچاله‌ها سقوط کند تنها مقدار کمی اشعه ایکس از خود منتشر می‌کند. این مقدار برای کشف آن در فاصله میلیونها میلیون کیلومتری کافی نخواهد بود.

 *راه دوم نیز این بوده که اگر چه ~~green:hc~~ سیاهچاله‌ها هیچ تشعشعی خارج نمی‌شود، اما چیزهایی که در سیاهچاله‌ها سقوط می‌کنند. به هنگام سقوط ((اشعه ایکس)) از خود منتشر می‌کنند و هر چیز کوچکی که در سیاهچاله‌ها سقوط کند تنها مقدار کمی اشعه ایکس از خود منتشر می‌کند. این مقدار برای کشف آن در فاصله میلیونها میلیون کیلومتری کافی نخواهد بود.

 در سال 1971 یک دانشمند انگلیسی به نام ((استفن هاوکینگ)) عنوان کرد که این واقعه بوجود آمدن سیاهچاله‌ها هنگامی که جهان نخستین ((انفجار بزرگ)) خود را آغاز کرد اتفاق افتاده است. هنگامی که تمامی مواد تشکیل دهنده جهان منفجر شد، مقداری از این مواد آن چنان به هم فشرده شدند که تبدیل به سیاهچاله گشتند. وزن برخی از این سیاهچاله‌ها ممکن است به اندازه وزن یک سیاره کوچک و یا از آن کمتر باشد و وی آنها را سیاهچاله کوچک نامید. در سال 1971 یک دانشمند انگلیسی به نام ((استفن هاوکینگ)) عنوان کرد که این واقعه بوجود آمدن سیاهچاله‌ها هنگامی که جهان نخستین ((انفجار بزرگ)) خود را آغاز کرد اتفاق افتاده است. هنگامی که تمامی مواد تشکیل دهنده جهان منفجر شد، مقداری از این مواد آن چنان به هم فشرده شدند که تبدیل به سیاهچاله گشتند. وزن برخی از این سیاهچاله‌ها ممکن است به اندازه وزن یک سیاره کوچک و یا از آن کمتر باشد و وی آنها را سیاهچاله کوچک نامید.
 !نتایج تحقیقات هاوکینگ !نتایج تحقیقات هاوکینگ
 *سیاهچاله‌ها می‌توانند وزن از دست بدهند.

 *سیاهچاله‌ها می‌توانند وزن از دست بدهند.

 *مقداری از انرژی جاذبه‌ای آنها در خارج از محدوده ((شعاع شوارتز شیلد ستاره)) به ذرات ماده تبدیل می‌شود.

 *مقداری از انرژی جاذبه‌ای آنها در خارج از محدوده ((شعاع شوارتز شیلد ستاره)) به ذرات ماده تبدیل می‌شود.

 *ممکن است این ذرات به فضای بیرون بگریزند از این طریق مقداری از مواد تشکیل دهنده سیاهچاله‌های بزرگ که به اندازه یک ستاره وزن دارند، برای تبخیر همه مواد تشکیل دهنده‌اش میلیونها میلیون سال وقت لازم است. در حالی که در این مدت خیلی بیشتر از این مقدار ماده به آن اضافه می‌شود. بنابراین هیچگاه از طریق تبخیر وزن آن کاسته نمی‌شود.

 *ممکن است این ذرات به فضای بیرون بگریزند از این طریق مقداری از مواد تشکیل دهنده سیاهچاله‌های بزرگ که به اندازه یک ستاره وزن دارند، برای تبخیر همه مواد تشکیل دهنده‌اش میلیونها میلیون سال وقت لازم است. در حالی که در این مدت خیلی بیشتر از این مقدار ماده به آن اضافه می‌شود. بنابراین هیچگاه از طریق تبخیر وزن آن کاسته نمی‌شود.

 *هر چه سیاهچاله کوچکتر باشد سرعت تبخیر آن بیشتر است یک سیاهچاله کوچک واقعی باید بیشتر از مقدار ماده‌ای که به خود جذب می‌کند وزن از دست بدهد. بنابراین سیاهچاله کوچک باید بوسیله تبخیر کوچکتر و کوچکتر شود و بالاخره هنگامی که دیگر خیلی خیلی کوچک شد یک مرتبه تبخیر آن حالت انفجاری به خود گرفته و تشعشعاتی حتی با انرژی بیشتر از اشعه ایکس منتشر کند. اشعه منتشر شده از این طریق ((اشعه گاما)) خواهد بود.

 *هر چه سیاهچاله کوچکتر باشد سرعت تبخیر آن بیشتر است یک سیاهچاله کوچک واقعی باید بیشتر از مقدار ماده‌ای که به خود جذب می‌کند وزن از دست بدهد. بنابراین سیاهچاله کوچک باید بوسیله تبخیر کوچکتر و کوچکتر شود و بالاخره هنگامی که دیگر خیلی خیلی کوچک شد یک مرتبه تبخیر آن حالت انفجاری به خود گرفته و تشعشعاتی حتی با انرژی بیشتر از اشعه ایکس منتشر کند. اشعه منتشر شده از این طریق ((اشعه گاما)) خواهد بود.

 *سیاهچاله‌های کوچکی که 15 میلیون سال پیش هنگام نخستین انفجار بزرگ جهان ایجاد شده‌اند، اکنون ممکن است در حال ناپدید شدن باشند. هاوکینگ اندازه اولیه آنها و نوع اشعه گامایی را که هنگام انفجار تولید می‌کنند، حساب کرد. *سیاهچاله‌های کوچکی که 15 میلیون سال پیش هنگام نخستین انفجار بزرگ جهان ایجاد شده‌اند، اکنون ممکن است در حال ناپدید شدن باشند. هاوکینگ اندازه اولیه آنها و نوع اشعه گامایی را که هنگام انفجار تولید می‌کنند، حساب کرد.
 

 

 
 
 
 
  
 {picture=siahchaleh001.jpg} {picture=siahchaleh001.jpg}
  
 
 
 
 
 

 

 !انواع سیاهچاله !انواع سیاهچاله
 #~~green:__شوارتس شیلد__~~: ساده ترین نوع سیاهچاله‌هاست، بار و چرخش ندارد، تنها یک افق رویداد و یک فوتون کره دارد، از آن نمی توان انرژی استخراج کرد. شامل تکینگی ، نقطه‌ای است که در آن ماده تا چگالی نامحدود در هم فرو رفته است.

 #~~green:__شوارتس شیلد__~~: ساده ترین نوع سیاهچاله‌هاست، بار و چرخش ندارد، تنها یک افق رویداد و یک فوتون کره دارد، از آن نمی توان انرژی استخراج کرد. شامل تکینگی ، نقطه‌ای است که در آن ماده تا چگالی نامحدود در هم فرو رفته است.

 #~~green:__رایزنر- نورد شتروم__~~: هم بار دارد وهم چرخش ، می تواند دو افق رویداد داشته باشد ، اما تنها یک فوتون کره دارد. شامل یک تکینگی نقطه ای است که وجود آن در طبیعت نامحتمل است، زیرا بارهای آن همدیگر را خنثی می کنند.

 #~~green:__رایزنر- نورد شتروم__~~: هم بار دارد وهم چرخش ، می تواند دو افق رویداد داشته باشد ، اما تنها یک فوتون کره دارد. شامل یک تکینگی نقطه ای است که وجود آن در طبیعت نامحتمل است، زیرا بارهای آن همدیگر را خنثی می کنند.

 #~~green:__کر__~~: چرخش دارد، اما بار ندارد. بیضی و از بیرونی حد استاتیک است. منطقه تیره میان افق رویداد و حد استاتیک __ارگوسفر__ است، که می توان از آن انرژی استخراج کرد. می تواند دو افق رویداد و دو حد استاتیک داشته باشد. دو فوتون کره دارد. شامل یک تکینگی حلقه‌ای است.  #~~green:__کر__~~: چرخش دارد، اما بار ندارد. بیضی و از بیرونی حد استاتیک است. منطقه تیره میان افق رویداد و حد استاتیک __ارگوسفر__ است، که می توان از آن انرژی استخراج کرد. می تواند دو افق رویداد و دو حد استاتیک داشته باشد. دو فوتون کره دارد. شامل یک تکینگی حلقه‌ای است.
 #~~green:__کر- نیومان__~~: هم بار دارد و هم چرخش ، همان سیاهچاله کر است، جز اینکه بار دارد، ساختارش شبیه ساختار سیاهچاله کر است. می‌توان از آن انرژی استخراج کرد. یک تکنیگی حلقه‌ای دارد.

به نظر پژوهشگران چهارنوع سیاهچاله همچنانکه ذکر شد می تواند وجود داشته باشند. مهمترین موضوع در باب سیاه چاله آنست که ، بدانیم ماده در داخل سیاهچاله‌ای که حاصل آمده است در نهایت به چه سرنوشتی دچار می شود؟ اختر فیزیکدانان می‌گویند:

اگر مقداری ماده به داخل حفره سیاه از قبیل آنچه که از یک ستاره وزین مرده بجای مانده بیندازید، نتیجه نهایی همواره الزاما یک چیز خواهد بود و تنها جرم ، بار الکتریکی و اندازه حرکت زاویه ای که جسم با خود حمل می کند باقی خواهند ماند. اما اگر کل جهان به داخل حفره سیاه خود بیفتد، یعنی به شکل سیاهچاله در آید، دیگر حتی کمیاب بنیادی (جرم) ، بار الکتریکی و اندازه حرکت زاویه ای نیز ناپدید می گردند.
 #~~green:__کر- نیومان__~~: هم بار دارد و هم چرخش ، همان سیاهچاله کر است، جز اینکه بار دارد، ساختارش شبیه ساختار سیاهچاله کر است. می‌توان از آن انرژی استخراج کرد. یک تکنیگی حلقه‌ای دارد.

به نظر پژوهشگران چهارنوع سیاهچاله همچنانکه ذکر شد می تواند وجود داشته باشند. مهمترین موضوع در باب سیاه چاله آنست که ، بدانیم ماده در داخل سیاهچاله‌ای که حاصل آمده است در نهایت به چه سرنوشتی دچار می شود؟ اختر فیزیکدانان می‌گویند:

اگر مقداری ماده به داخل حفره سیاه از قبیل آنچه که از یک ستاره وزین مرده بجای مانده بیندازید، نتیجه نهایی همواره الزاما یک چیز خواهد بود و تنها جرم ، بار الکتریکی و اندازه حرکت زاویه ای که جسم با خود حمل می کند باقی خواهند ماند. اما اگر کل جهان به داخل حفره سیاه خود بیفتد، یعنی به شکل سیاهچاله در آید، دیگر حتی کمیاب بنیادی (جرم) ، بار الکتریکی و اندازه حرکت زاویه ای نیز ناپدید می گردند.
 !مجهولات سیاهچاله‌ها !مجهولات سیاهچاله‌ها
 اگر ستاره شناسان بتوانند نوع پرتوهایی که هاوکینگ پیش بینی کرده است، شناسایی کنند، مدرک خوبی برای تأیید تشکیل و وجود سیاهچاله بدست خواهد آمد. اما تاکنون پرتوهای پیش بینی شده کشف نشده‌اند. با اینحال هر لحظه ممکن است این پرتوها شناسایی شوند. دلیل تابش اشعه ایکس از حفره سیاه این است که جرمی که توسط ((طوفانهای ستاره‌ای)) خود ستاره ، از سطح آن می‌گریزند، در فاصله مناسبی که به حفره سیاه رسیدند، توسط حفره شکار می‌شوند و در مداری به دور حفره شروع به چرخش کرده و به این ترتیب شکل یک دیسک عظیم را تشکیل می‌دهند.

با توجه به این نکته که لایه‌های داخلی‌تر دیسک سریعتر از لایه‌های خارجی می‌چرخند، در اثر اصطکاک لایه‌های مختلف دیسک گرم شده و شروع به تابش اشعه ایکس می‌کنند. به این دیسک ، دیسک تجمعی گفته می‌شود. این حالت برای اولین بار در ((ستاره دوتایی|ستاره دوتایی)) (دجاجه1-X) مشاهده شده است. احتمالا قطر خود حفره سیاه (قطر افق حادثه) 30 کیلومتر است و برای تمامی ستاره دوتایی سیاهچاله ساختمان به همین شکل است.
 اگر ستاره شناسان بتوانند نوع پرتوهایی که هاوکینگ پیش بینی کرده است، شناسایی کنند، مدرک خوبی برای تأیید تشکیل و وجود سیاهچاله بدست خواهد آمد. اما تاکنون پرتوهای پیش بینی شده کشف نشده‌اند. با اینحال هر لحظه ممکن است این پرتوها شناسایی شوند. دلیل تابش اشعه ایکس از حفره سیاه این است که جرمی که توسط ((طوفانهای ستاره‌ای)) خود ستاره ، از سطح آن می‌گریزند، در فاصله مناسبی که به حفره سیاه رسیدند، توسط حفره شکار می‌شوند و در مداری به دور حفره شروع به چرخش کرده و به این ترتیب شکل یک دیسک عظیم را تشکیل می‌دهند.

با توجه به این نکته که لایه‌های داخلی‌تر دیسک سریعتر از لایه‌های خارجی می‌چرخند، در اثر اصطکاک لایه‌های مختلف دیسک گرم شده و شروع به تابش اشعه ایکس می‌کنند. به این دیسک ، دیسک تجمعی گفته می‌شود. این حالت برای اولین بار در ((ستاره دوتایی|ستاره دوتایی)) (دجاجه1-X) مشاهده شده است. احتمالا قطر خود حفره سیاه (قطر افق حادثه) 30 کیلومتر است و برای تمامی ستاره دوتایی سیاهچاله ساختمان به همین شکل است.
 !مباحث مرتبط با عنوان !مباحث مرتبط با عنوان
 +*((اجرام آسمانی))
 *((اختر فیزیک)) *((اختر فیزیک))
 *((انرژی تاریک)) *((انرژی تاریک))
 *((انفجار بزرگ)) *((انفجار بزرگ))
-*((اعه ایکس)) +*((انوع ستاره)) />*((پرتگاه نهایی ، سیاهچاله))
*((تش
کیل سیاهچاله‌ها))
 *((جهانهای موازی)) *((جهانهای موازی))
 *((حفره سیاه)) *((حفره سیاه))
 *((خورشید)) *((خورشید))
 *((خوشه ستاره‌ای)) *((خوشه ستاره‌ای))
 +*((دنیای سیاهچاله‌ها))
 +*((ستاره))
 +*((شناسایی سیاهچاله‌ها))
 +*((زندگی ستارگان))
 *((رمبش ستاره)) *((رمبش ستاره))
 *((ستاره)) *((ستاره))
 *((ستاره شناسی)) *((ستاره شناسی))
 *((ستاره دوتایی)) *((ستاره دوتایی))
 *((ستاره نوترونی)) *((ستاره نوترونی))
 *((سحابی)) *((سحابی))
 *((شعاع شوارتز شیلد ستاره)) *((شعاع شوارتز شیلد ستاره))
 *((فضا-زمان)) *((فضا-زمان))
 *((کرم چاله)) *((کرم چاله))
 *((کوتوله سفید)) *((کوتوله سفید))
 *((کوتوله قهوه‌ای)) *((کوتوله قهوه‌ای))
 *((کهکشان)) *((کهکشان))
 *((گرانش)) *((گرانش))
 *((ماده چگال)) *((ماده چگال))
 *((مرگ ستاره)) *((مرگ ستاره))
 *((معادلات میدان انیشتن)) *((معادلات میدان انیشتن))
 *((نجوم)) *((نجوم))
 *((نسبیت)) *((نسبیت))
 *((نسبیت عام)) *((نسبیت عام))
-*((نظریه سیاهچاله))
*((نوترون
))
+*((نظریه سیاهچاله))

تاریخ شماره نسخه کاربر توضیح اقدام
 سه شنبه 10 مرداد 1385 [07:53 ]   9   مجید آقاپور      جاری 
 یکشنبه 06 آذر 1384 [15:18 ]   7   مجید آقاپور      v  c  d  s 
 یکشنبه 06 آذر 1384 [15:15 ]   6   مجید آقاپور      v  c  d  s 
 دوشنبه 13 تیر 1384 [05:02 ]   5   احمد شکیب      v  c  d  s 
 یکشنبه 12 تیر 1384 [14:13 ]   4   احمد شکیب      v  c  d  s 
 سه شنبه 20 بهمن 1383 [14:31 ]   3   حسین خادم      v  c  d  s 
 چهارشنبه 02 دی 1383 [05:10 ]   2   حسین خادم      v  c  d  s 
 چهارشنبه 06 آبان 1383 [06:33 ]   1   10.1.191.35      v  c  d  s 


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..