منو
 کاربر Online
335 کاربر online
تاریخچه ی: انحصار گرایی

در حال مقایسه نگارشها

نگارش واقعی نگارش:1
یکى از مباحث مهم دین پژوهى، بحث انحصارگرایى و حق انگارى ادیان و مکاتب است. یعنى هر دینى حق و رستگارى و نجات را محدود و محصور به خود مى‏داند.انحصارگرایان معتقدند رستگاری ، کمال یا هر چیز دیگری که هدف نهایی دین تلقی می شود، منحصرا در یک دین خاص وجود دارد ، یا از رهگذر یک دین خاص به دست می آید.ادیان دیگر نیز حامل حقایقی هستند ، اما منحصرا یک دین حق وجود دارد که راه رستگاری و رهایی را پیش روی ما می نهد؛ به این ترتیب پیروان سایر ادیان ، حتی اگر دیندارانی اصیل و به لحاظ اخلاقی درستکار باشند، نمی توانند از طریق دین خود رستگار شوند ، بلکه برای نجات این گونه افراد باید یگانه راه رستگاری را به ایشان نمایاند.

مهم ترین دلیل اقامه شده بر این نظریه


این است که رستگاری صرفا در گرو لطف و عنایت الهی است، و تلاش انسان برای رستگاری ، محکوم به شکست است. لذا لازمه رستگاری آن است که پی ببریم نیروی رستگاری بخش الهی در کجا جلوه گر است، هرگاه به این مطلب واقف شدیم حماقت آمیز خواهد بود که برای رستگاری به جایی دیگر برویم. و در مورد اینکه با چه دلیل و برهانى مى‏توان ثابت نمود که دین واحدى مثل دین اسلام، ضامن سعادت و کمال بشرى است در حالیکه صاحبان ادیان دیگر هم ادعاى انحصارگرایى دارند؟

گفته مى‏شود که هیچ شریعتی در مقام ثبوت، هستى و موجودیت ‏خود را اعلام نکرده است مگر با همین ادعا که تنها راه نجات، در پیروى و اطاعت از تعالیم و دستورات من است. تاکید براین نکته چنان بوده است که شاید بتوان آن را یک سنت‏ براى همه ادیان‌الهى و غیر الهى به شمار آورد. با نگاهى اجمالى به تاریخ ادیان و پیدایش آن به وضوح آشکار است که هیچ دینى بدون چنین داعیه‏اى در اجتماع بشرى ظهور و بروز پیدا نکرده است.

  • بر اساس همین سیره و سنت است که مسیحیان به مسیح نسبت داده‏اند که: «هیچ کس به پدر راه نمى‏یابد مگر از طریق من.» و یا اینکه گفته است «در بیرون کلیسا رستگارى و نجاتى وجود ندارددانشمندان مسیحى در حصرگرایى از دین خویش دست ‏به تبلیغات وسیعى زده و از هیچ کوششى در این راه دریغ نکرده‏اند. در الهیات کاتولیک آمده است که: « رستگارى انسان به کلى وابسته به مرگ ایثارگرانه و فدیه وار عیسى مسیح‏علیه السلام است. همه انسانها به نحوى با مسیح پیوند دارند و مى‏توانند از برکات عمل فدیه وار او برخوردار گردند. پس همه کسانى که صادقانه خداجو هستند ولو از ادیان دیگر باشند مسیحیان بى نام نامیده مى‏شوند.»

  • شبیه همین مطالب را عالمان و دانشمندان یهود نیز در آثار نوشته‏هاى خویش آورده‏اند. مفسرین تورات (خاخامها) در تفسیر تورات گفته‏اند: «ارواح یهود از ارواح دیگران افضل است زیرا ارواح یهود جزء خداوند است. همچنانکه فرزند جزء پدرش مى باشد و روحهاى یهود نزد خدا عزیزتر است زیرا ارواح دیگر شیطانى و مانند ارواح حیوانات است. بهشت مخصوص یهود است ولى جهنم جایگاه مسیحیان و مسلمانان است.»

  • هندومسلکان معتقدند که متون مقدس آنها «ریگ ودا» قبل از جهان موجود بوده و در طول این مدت از هرگونه تعرض تحریف گران مصون مانده و خالى از هرگونه اشتباه است. در این دین ادعا شده که: «انسانها هرگونه که به من تقرب جویند باز هم آنان را مى‏پزیرم، هرکه از هرسو هر راهى را برگزیند راه من است.»

  • درباره دین اسلام هم گفته شده که قرآن، کتاب مقدس مسلمانان این انحصارگرایى را در موارد متعدد بیان کرده است: « همانا دین نزد خداوند دین اسلام است.» و « کسى که غیر از اسلام دین دیگرى را برگزیند از او پذیرفته نیست

منابع

  • میرچاالیاده، دین پژوهى، ترجمه خرمشاهى، دفتر دوم، ص 341-340
  • سید محمد شیرازى، دنیا بازیچه یهود، ص 104
  • رابرت هیوم، ادیان زنده جهان، ترجمه عبدالرحیم گواهى، ص 41
  • علی ربانی گلپایگانی،تحلیل و نقد پلورالیسم دینی،ص 31

برای مطالعه تکمیلی بخوانید




یکى از مباحث مهم دین پژوهى، بحث انحصارگرایى و حق انگارى ادیان و مکاتب است. یعنى هر دینى حق و رستگارى و نجات را محدود و محصور به خود مى‏داند.انحصارگرایان معتقدند رستگاری ، کمال یا هر چیز دیگری که هدف نهایی دین تلقی می شود، منحصرا در یک دین خاص وجود دارد ، یا از رهگذر یک دین خاص به دست می آید.ادیان دیگر نیز حامل حقایقی هستند ، اما منحصرا یک دین حق وجود دارد که راه رستگاری و رهایی را پیش روی ما می نهد؛ به این ترتیب پیروان سایر ادیان ، حتی اگر دیندارانی اصیل و به لحاظ اخلاقی درستکار باشند، نمی توانند از طریق دین خود رستگار شوند ، بلکه برای نجات این گونه افراد باید یگانه راه رستگاری را به ایشان نمایاند.

مهم ترین دلیل اقامه شده بر این نظریه


این است که رستگاری صرفا در گرو لطف و عنایت الهی است، و تلاش انسان برای رستگاری ، محکوم به شکست است. لذا لازمه رستگاری آن است که پی ببریم نیروی رستگاری بخش الهی در کجا جلوه گر است، هرگاه به این مطلب واقف شدیم حماقت آمیز خواهد بود که برای رستگاری به جایی دیگر برویم.

با چه دلیل و برهانى مى‏توان ثابت نمود که دین واحدى مثل دین اسلام، ضامن سعادت و کمال بشرى است در حالیکه صاحبان ادیان دیگر هم ادعاى انحصارگرایى دارند.


گفته مى‏شود که هیچ شریعتی در مقام ثبوت، هستى و موجودیت ‏خود را اعلام نکرده است مگر با همین ادعا که تنها راه نجات، در پیروى و اطاعت از تعالیم و دستورات من است. تاکید براین نکته چنان بوده است که شاید بتوان آن را یک سنت‏ براى همه ادیان‌الهى و غیر الهى به شمار آورد. با نگاهى اجمالى به تاریخ ادیان و پیدایش آن به وضوح آشکار است که هیچ دینى بدون چنین داعیه‏اى در اجتماع بشرى ظهور و بروز پیدا نکرده است.

  • بر اساس همین سیره و سنت است که مسیحیان به مسیح نسبت داده‏اند که: «هیچ کس به پدر راه نمى‏یابد مگر از طریق من.» و یا اینکه گفته است «در بیرون کلیسا رستگارى و نجاتى وجود ندارددانشمندان مسیحى در حصرگرایى از دین خویش دست ‏به تبلیغات وسیعى زده و از هیچ کوششى در این راه دریغ نکرده‏اند.

«رستگارى انسان به کلى وابسته به مرگ ایثارگرانه و فدیه وار عیسى مسیح‏علیه السلام است. همه انسانها به نحوى با مسیح پیوند دارند و مى‏توانند از برکات عمل فدیه وار او برخوردار گردند. پس همه کسانى که صادقانه خداجو هستند ولو از ادیان دیگر باشند مسیحیان بى نام نامیده مى‏شوند.»

  • شبیه همین مطالب را عالمان و دانشمندان یهود نیز در آثار نوشته‏هاى خویش آورده‏اند. مفسرین تورات (خاخامها) در تفسیر تورات گفته‏اند: «ارواح یهود از ارواح دیگران افضل است زیرا ارواح یهود جزء خداوند است. همچنانکه فرزند جزء پدرش مى باشد و روحهاى یهود نزد خدا عزیزتر است زیرا ارواح دیگر شیطانى و مانند ارواح حیوانات است. بهشت مخصوص یهود است ولى جهنم جایگاه مسیحیان و مسلمانان است.»

  • هندومسلکان معتقدند که متون مقدس آنها «ریگ ودا» قبل از جهان موجود بوده و در طول این مدت از هرگونه تعرض تحریف گران مصون مانده و خالى از هرگونه اشتباه است. در این دین ادعا شده که: «انسانها هرگونه که به من تقرب جویند باز هم آنان را مى‏پزیرم، هرکه از هرسو هر راهى را برگزیند راه من است.»

  • درباره دین اسلام هم گفته شده که قرآن، کتاب مقدس مسلمانان این انحصارگرایى را در موارد متعدد بیان کرده است: « همانا دین نزد خداوند دین اسلام است.» و « کسى که غیر از اسلام دین دیگرى را برگزیند از او پذیرفته نیست

منابع

  • میرچاالیاده، دین پژوهى، ترجمه خرمشاهى، دفتر دوم، ص 341-340
  • سید محمد شیرازى، دنیا بازیچه یهود، ص 104
  • رابرت هیوم، ادیان زنده جهان، ترجمه عبدالرحیم گواهى، ص 41
  • علی ربانی گلپایگانی،تحلیل و نقد پلورالیسم دینی،ص 31

برای مطالعه تکمیلی بخوانید





تاریخ شماره نسخه کاربر توضیح اقدام
 سه شنبه 16 فروردین 1384 [12:01 ]   3   اسماعیل جلمبادانی      جاری 
 دوشنبه 15 فروردین 1384 [11:58 ]   2   اسماعیل جلمبادانی      v  c  d  s 
 دوشنبه 15 فروردین 1384 [11:47 ]   1   اسماعیل جلمبادانی      v  c  d  s 


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..