منو
 کاربر Online
724 کاربر online

نئودیمیم

چاپ
علوم طبیعت > شیمی

تغییر مسیر از: Neodymium


Praseodymium - Neodymium - Promethium
Nd
Uranium

img/daneshnameh_up/6/64/Nd_TableImage.png
جدول کامل
عمومی
نام , علامت اختصاری , شمارهNeodymium, Nd, 60
گروه شیمیایی لانتانیدها
گروه , تناوب , بلوک_ , 6 , f
جرم حجمی , سختی 6800 kg/m3,اطلاعات موجود نیست.
رنگ سفید نقره‌ای , ته مایه زرد
img/daneshnameh_up/7/7c/125pxNd2C60.jpg
خواص اتمی
وزن اتمی 1 E-25 kg
شعاع اتمی calc.) 1 E-10 m
شعاع کووالانسی no data
شعاع وندروالس no data
ساختار الکترونی Xe]4f4 6s²]
e- بازای هر سطح انرژی2, 8, 18, 22, 8, 2
درجه اکسیداسیون (اکسید) 3 (بازی ضعیف)
ساختار کریستالی شش گوش
خواص فیزیکی
حالت ماده جامد (__)
نقطه ذوب 1297 K (1875 °F)
نقطه جوش 3373 K (5612 °F)
حجم مولی 20.59 scientific notation|ש10-6 m3/mol
گرمای تبخیر 273 kJ/mol
گرمای هم جوشی 7.14 kJ/mol
فشار بخار 6.03E-3 Pa at 2890 K
سرعت صوت 2330 m/s at 293.15 K
متفرقه
الکترونگاتیویته 1.14 درجه پاولینگ
ظرفیت گرمایی ویژه 190 J/kg*K
رسانائی الکتریکی 1.57 106/m اهم
رسانائی گرمایی 16.5 W/m*K
1st پتانسیل یونیزاسیون 533.1 kJ/mol
2nd پتانسیل یونیزاسیون 1040 kJ/mol
3rd پتانسیل یونیزاسیون 2130 kJ/mol
4th پتانسیل یونیزاسیون 3900 kJ/mol
پایدارترین ایزوتوپها
isoNAنیم عمر DMDE MeVDP
142Nd27.13142Nd با82 نوترون ، پایدار است
143Nd12.18143Ndبا 83 نوترون ، پایدار است
144Nd23.82.29E15 yα1.905140Ce
145Nd8.3145Ndبا85 نوترون ، پایدار است
146Nd17.19146Nd با86 نوترون ، پایدار است
148Nd5.76148Nd با88 نوترون ، پایدار است
150Nd5.641.1E19 yβ-β-3.367150Sm
واحدهای SI & STP استفاده شده ، مگر آنکه ذکر شده باشد.

اطلاعات اولیه

نئودیمیم ، عنصر شیمیایی است که در جدول تناوبی با نشان Nd و عدد اتمی 60 وجود دارد.

ریشه لغوی

کلمه نئودیمیم از واژه های یونانی neos ( جدید) و didymos ( دوگانه ) گرفته شده است.

تاریخچــــــــــه

نئودیمیم را در سال 1885، یک شیمیدان اتریشی به نام "Carl F. Auer von Welsbach" در وین کشف کرد. او نئودیمیم را به همراه عنصر پرازئودیمیم از ماده ای به نام دیدیمیم جدا نمود، اما تا سال 1925 حالت نسبتا" خالص این عنصر تهیه نشد.

امروزه بیشتر نئودیمیم از طریق فرآیند جابجایی یونی شن مونازیت (Ce,La,Th,Nd,Y(PO4 که ماده ای که سرشار از عناصر خاکی کمیاب است و نیز با روش الکترولیز نمکهای هالید آن تهیه می‌شود.

خصوصیات قابل توجه

نئودیمیم که یک فلز خاکی کمیاب است، به مقدار 18% در فلز خاکی کمیاب قابل اشتعال وجود دارد. این فلز ، دارای درخشش فلزی و رنگ آن نقره‌ای روشن بوده ، یکی از واکنش‌پذیرترین فلزات خاکی کمیاب به‌حساب می‌آید؛ نئودیمیم در معرض هوا به‌سرعت کدر شده ، تولید اکسیدی می‌کند که باعث پوسته پوسته شدن این فلز می‌گردد و سبب اکسیداسیون بیشتر این فلز می‌شود.

کاربردهــــــــا

  • نئودیمیم ، بخشی از دیدیمیم است که در رنگ‌آمیزی شیشه‌های عینکهای جوشکاری بکار می‌رود.

  • از نئودیمیم در رنگ‌آمیزی شیشه یک طیف ملایم که بین بنفش خالص تا قرمز و خاکستری می‌باشند، استفاده می‌شود. نوری که از این شیشه‌ها ساطع می‌گردد، نوار جذبی درخشانی را پدیدار می‌کنند. از این نوع شیشه در فعالیتهای نجومی برای تولید نوارهای درخشانی که بوسیله آنها احتمال درجه‌بندی خطوط طیفی وجود دارد استفاده می‌شود. شیشه حاوی نئودیمیم ، یک ماده لیزری است که به جای یاقوت برای تولید نور هم‌نوسان بکار می‌رود. از نئودیمیم همچنین برای زدودن رنگ سبز شیشه‌ها که ناشی از آلاینده‌های آهن است، مورد استفاده قرار می‌گیرد.

  • نمکهای نئودیمیم بعنوان رنگ افزای لعاب‌ها کاربرد دارند.

  • نئودیمیم در آهن‌رباهای دائمی بسیار قوی Nd2Fe14B بکار می‌رود. این نوع آهن‌رباها از انواع آهن‌رباهای کبالت - سامریم ارزانتر هستند.

نقش بیولوژیکی

نئودیمیم هیچگونه نقش بیولوژیکی ندارد.

پیدایــــــش

نئودیمیم هرگز در طبیعت بصورت عنصر آزاد یافـــــت نمی‌شود، بلکه بیشتر در کانی‌هایی از قبیل شن مونازیـــت (Ce,La,Th,Nd,Y(PO4 و باستنوسیت (Ce,La,Th,Nd,Y(CO3)F) که حاوی مقادیر کمی از تمامی فلزات خاکی کمیاب هستند، وجود دارد. نئودیمیم در فلزخاکی کمیاب قابل اشتعال نیز دیده می‌شود، اما جدا نمودن آن از سایر عناصر قلیایی خاکی دشوار است.

ترکیبـــــــــات

ترکیبات نئودیمیم عبارتند از:
  • فلوریدها : NdF3
  • کلریدها : NdCl2 - NdCl3
  • برمیدها : NdBr2 - NdBr3
  • یدیدهــا :NdI2 - NdI3
  • اکسیدها : Nd2O3
  • سولفیدها : NdS - Nd2S3
  • سلنیدهــا : NdSe
  • تلوریدها : NdTe2 - Nd2Te3
  • نیتریدها : NdN

ایزوتوپهــــــــــا

نئودیمیم بطور طبیعی دارای 5 ایزوتوپ پایدار Nd-142 , Nd-143 , Nd-145 , Nd-146 , Nd-148 که فراوان‌ترین آنها نئودیمیم 142 فراوانی طبیعی 2/27% و 2 ایزوتوپ پرتوزای Nd144 وNd150 می‌باشد. 31 رادیوایزوتوپ هم برای این عنصر شناسایی شده که که پایدارترین آنها نئودیمیم 150 با نیمه عمر 19سال ( E 1/1 ) ، نئودیمیم 144 با نیم عمر 15 سال ( E29/2 ) و نئودیمیم 147 با نیمه عمر 98/10 روز می‌باشند.

مابقی ایزوتوپهای رادیواکتیو این عنصر ، دارای نیمه عمرهایی کمتر از 38/3 روز هستند که بیشتر آنها نیمه عمری کمتر از 71 ثانیه دارند. نئودیمیم همچنین دارای 4 حالت متا است.

حالت فروپاشی اولیه قبل از فراوان‌ترین ایزوتوپ (نئودیمیم142) جذب الکترون و حالت فروپاشی پس از آن ، فروپاشی منفی بتا می‌باشد. محصول فروپاشی اولیه قبل از نئودیمیم 142 ایزوتوپهای Pr (پرازئودیمیم) و محصولات اولیه پس از آن ایزوتوپهای سرب می‌باشد.

هشدارهــــــــــا

تمامی ترکیبات نئودیمیم را باید شدیدا" سمی به‌حساب آورد. بعلاوه ترکیبات نئودیمیم موجب آسیبهای چشم و پوست گشته ، گرد این عنصر خطر انفجار و آتش‌زایی دارد.

منبع

پیوندهای خارجی

مباحث مرتبط با عنوان


تعداد بازدید ها: 15381


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..