منو
 کاربر Online
496 کاربر online

گنیس

تازه کردن چاپ
علوم طبیعت > زمین شناسی > سنگ شناسی
(cached)

گنیس ها سنگهای دگرگونی فلدسپات داری هستند که با داشتن فولیاسیون مشخص می باشند. کانیهای سازنده آنها ممکن است در حد میلیمتر تا سانتی متر باشد. به عبارت دیگر هر نوع سنگ ماگمایی یا رسوبی که در آن فلدسپات وجود داشته باشد و یا در شرایطی قرار گیرد که در آن فلدسپات به مقدار قابل توجه به وجود آید و رشد کند، به شرط آنکه عوامل دینامیکی بتواند در آن فولیاسیون ایجاد کند، گنیس تشکیل می شود.


تصویر

فراوانی گنیس ها

گنیس ها ممکن است از دگرگونی بسیاری از سنگهای آذرین، مانند گرانیت، ریولیت، سینیت، تراکیت، سینیت های نفلینی و یا سنگهای رسوبی مانند ماسه سنگهای فلدسپات دار و گری وک به وجود آِید. به علاوه در هر یک از رخساره هایی که فلدسپات در آن حالت پایدار باشد، گنیس تشکیل می شود. به همین دلیل گنیس ها را می توان فراوانترین سنگهای دگرگونی بعد از انواع شیست ها دانست.

دانه بندی و ترکیب کانی شناسی

با توجه به دانه بندی و ترکیب کانی شناسی دو نوع گنیس های هموژن و هتروژن را می توان از هم مشخص کرد. در گنیس هموژن پراکندگی دانه در سنگ حالت تقریبا یکنواخت دارد ولی در گنیس هتروژن این حالت دیده نمی شود. از اقسام گنیس های هتروژن، گنیس های چشمی و گنیس های نواری را می توان نام برد. در گنیس نواری، لایه های کوارتز- فلدسپات یا فقط فلدسپات با لایه های سرشار از میکا، کلریت، آمفیبول، پیروکسن و غیره به صورت متناوب قرار می گیرند و در گنیس چشمی فلدسپات یا کوارتز و فلدسپات به صورت چشمها یا عدسیهای درشت تر در متن سنگ دیده می شود.

منشا گنیس ها

همانطوری که در بالا ذکر شد، گنیس ها هم می توانند از دگرگونی سنگهای آذرین و هم از دگرگونی سنگهای رسوبی ایجاد شوند به گنیس هایی که منشا ماگمایی یا آذرین دارند ارتوگنیس و به گنیس هایی که منشا رسوبی دارند پاراگنیس گفته میشود. در ارتوگنیس آثار باقیمانده از سنگ والد، همبستگی آن با سنگهای مجاور (در صحرا)، وجود آنکلاوهای قابل تشخیص و بالاخره در جمله همگنی آن منشا ماگمایی آن را تایید می کند. ولی وجود لایه ها با ترکیب متفاوت کانی شناسی (گرافیتی، آهکی، میکادار) نشان دهنده منشا رسوبی آنها، یعنی نوع پاراگنیس است.

تصویر

انواع گنیس ها

گنیس ها اقسام مختلفی دارند که خود هم به ترکیب سنگ والد و هم به شرایط دگرگونی در ارتباط است و شامل موارد زیر می باشد:

  • گنیس کورندون دار که از دگرگونی سنگهای بوکسیت یا لاتریتی به وجود می آید و در آن کورندون- منیتیت و سیلیمانیت نیز دیده می شود.
  • گنیس دیستن دار که معرف فشار زیادتر و درجه حرارت کمتر نسبت به گنیس های سیلیمانیت داراست.
  • گنیس کوردیریت دار که معرف درجه شدید دگرگونی سنگهای رسی غنی از کلریت و مونتموریونیت است و غالبا همراه با سیلیمانیت دیده می شود.
  • گنیس گرونا دار: در بسیاری از گنیس ها گارنت یافت میشود که غالبا از نوع آلماندن- پیروپ اند.
  • گنیس گرافیتی که در بعضی حالات از تبدیل شیست های گرافیتی به وجود می آید و چون محیط احیا کننده را مشخص می کند لذا در آن می توان پیریت یا پیروتین را ملاحظه نمود.
  • گنیس کلسیک عبارتست از سنگهای کلسیک فولیاسیون داری است که در آن کانیها مانند دیوپسید، گروسولار و پلاژیوکلاز کلسیم دار، یافت میشود.
  • گنیس پیروکسن دار که از دگرگونی سنگهای آذرین بازیک در رخساره گرانولیت ایجاد می شود.
  • گنیس تزریقی که معرف تزریق و نفوذ مواد مذاب به داخل سنگ است که در حاشیه بعضی از باتولیتها دیده می شود.

فابریک گنیسی

فابریک گنیسی نوعی از فابریک نواری است که از نوارهای متناوب روشن و تیره رنگ تشکیل شده باشد. این سنگها دانه درشت بوده و در نمونه دستی و مقاطعه میکروسکوپی به آسانی قابل تشخیص می باشند. نوارهای روشن معمولا از کانیهای کوارتز و فلدسپات تشکیل شده و فابریک موزاییکی دارند. در صورتی که نوارهای تیره ممکن است از نوع پیروکسن، آمفیبول و یا میکا باشد. ضخامت نوارها متغیر است و ممکن است در حد میلی متر تا متر و یا بیشتر باشد.

مباحث مرتبط با عنوان





تعداد بازدید ها: 39810


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..