منو
 صفحه های تصادفی
لولنیژیت
مسلمان شدن ایرانیان؛ موهبت یا فاجعه؟
دلیل پیری زودرس پیامبر اکرم
حمراء الاسد
ناصر اطروش
مراقب امور تامینی و تربیتی
امام علی علیه السلام و ورود به بهشت
کشاورزی در زمان اشکانیان
منکو قاآن
ریبوزوم
 کاربر Online
867 کاربر online

واژگان نجوم

تازه کردن چاپ
علوم طبیعت > فیزیک > نجوم و اختر فیزیک
(cached)

تصویر

تصویر
معادل فارسی
تعریف
واژه لاتین
اخترشناسی (ستاره شناسی)علمی که در مورد اجرام آسمانی ، رصد آنها و توضیح تشعشعات رسیده به محدوده زمین (از بخشهای گوناگون فضا) بحث می‌کند.
Astronomy
img/daneshnameh_up/0/0b/solar_system_slideshow.gif
اخترفیزیکشاخه‌ای از اخترشناسی که خواص فیزیکی اجرام آسمانی ، نیر درخشندگی ، اندازه ، جرم ، چگالی ، درجه حرارت ، ترکیبات شیمیائی و همچنین پیدایش و تکامل آنها را مورد بررسی قرار می‌دهد.
Astrophysics
ارتفاعفاصله زاویه‌ای شیئی در بالا یا پائین افق که روی دایره‌ای عمود بر دایره افق اندازه گیری می‌شود.
Altitude
img/daneshnameh_up/6/63/halfsphere.JPG
استوای سماویدایره تقاطع کره آسمانی با امتداد صفحه استوای زمین.
Celestial Equator
آسمان سنگ (سنگ آسمانی)
Meteorite
اعتدال بهارینقطه‌ای در کره آسمانی هنگامی که خورشید استوای آسمانی را از جنوب به شمال قطع می‌کند. (اول فروردین)
Vernal Equinox
اعتدال پائیزینقطه‌ای در کره آسمانی ، هنگامی که خورشید استوای آسمانی را از شمال به جنوب قطع می‌کند. (اول مهر)
Autumnal Equinox
افقدایره عظیمه در کره آسمانی با فاصله زاویه‌ای 90 درجه از سمت الرأس
Horizon
اکلیل نگاردستگاهی برای عکسبرداری فام سپهر و اکلیل خورشیدی در مواقع غیر کسوف.
Coronagraph
انقلاب تابستانینقطه‌ای در کره آسمانی ، که خورشید در آن حداکثر فاصله را از قطب جنوب آسمانی دارد. (اول تیر ماه)
Summer Solstice
انقلاب زمستانینقطه‌ای در کره آسمانی ، که خورشید در آن حداکثر فاصله را از قطب شمال آسمانی دارد. (اول دیماه)
Winter Solstice
اورانوساورانوس هفتمین سیاره نزدیک به خورشید و سومین غول از چهار غول گازی است. جبه‌ای از گاز و یخ هسته سنگی این سیاره را پوشانده است. جو اطراف جبه غالباً از متان ساخته شده ، که این گاز باعث وجود رنگهای آبی و سبز که از مشخصات بارز این سیاره هستند، می‌شود. اورانوس در کناره‌های خارجی و سرد منظومه شمسی قرار داشته ، دمای ابرهای فوقانی آن به 210 درجه سانتیگراد زیر صفر (346- درجه فارنهایت) می‌رسد. علی رغم داشتن 15 قمر و یک منظومه حلقوی ، سطح اورانوس مشخصه خاصی ندارد. تنها مشخصاتی که تا کنون مشاهده شده‌اند چند ابر متانی هستند که در سال 1986 بوسیله کاوشگر فضایی ویجر2 کشف شدند.
Uranus
برجیس (مشتری)مشتری ، پنجمین و بزرگترین سیاره منظومه شمسی است. این غول گازی ، ‌اتمسفر ضخیمی دارد، 39 قمر شناخته شده و حلقه‌ای تیره و آشکار دارد. مهمترین عوارض آن ، نوارهای عرضی و لکه بزرگ قرمز رنگ (که طوفان است) می‌باشند.
Jupiter
بعد
Right ascension
تصویر
بهرام (مریخ)مریخ ، سیاره سرخ فام منظومه شمسی ، نصف زمین قطر دارد و مساحت سطح آن برابر با مساحت خشکیهای روی زمین است. درست مانند زمین ، یخهای قطبی ، دره‌های عمیق ، کوه ، غبار ، طوفان و فصل دارد.
Mars
img/daneshnameh_up/9/9f/Parsec_astronomische_eenheid_schematische_voorstelling.JPG
پارسک واحد طول در اخترشناسی= 26/3 سال نوری
Parsec
پلوتوننهمین سیاره منظومه شمسی ، پلوتون (سیاره تنها) در سال 1930میلادی توسط کلاید تامباو از طریق عکسبرداریهای متوالی کشف شد.
Pluto
تصویر
تاج خورشید (اکلیل خورشیدی)بیرونی‌ترین بخش جو خورشید
Corona
تیر (عطارد)عطارد نزدیکترین سیاره به خورشید است. از اینرو ، دمای آن در روز به 400 درجه سانتیگراد می‌رسد. در این دما سرب هم ذوب می‌شود. شبها دما افت می‌کند و احتمالا تا 200 درجه سانتیگراد پایین می‌آید. عطارد جو ندارد و نمی‌تواند گرما را نگه دارد. از اینرو دمای شب و روز آن تفاوت زیادی باهم دارند. یک بار چرخش آن به دور خود 59 روز و یک بار گردش آن به دور خورشید 88 روز طول می‌کشد. مدار عطارد کاملا به شکل بیضی است و در نتیجه فاصله آن از خورشید بین 47 تا 69 میلیون کیلومتر تغییر می‌کند. این سیاره کوچک اندکی از ماه بزرگتر است.
Mercury
جدائیدر ستارگان دو گانه: فاصله زاویه‌ای بین دو مؤلفه ستاره دو گانه.
Separation
حرکت انتقالیچرخش زمین به دور خورشید (هر دور معادل یک سال خورشیدی)
Revolution
حرکت تقدیمیتغییر آرام راستای محور چرخش زمین در فضا که در اثر نیروی جاذبه خورشید ، ماه و سیارات بر روی برآمدگی استوایی زمین ایجاد می‌شود.
Precession
حرکت وضعی
Rotation
خوشه ستاره‌ایستارگان که در اثر نیروی جاذبه فی ما بین مجتمع شده‌اند.
Star Cluster
خوشه کروی (گوی سان) انبوهی از ستارگان که در اثر نیروی جاذبه فی ما بین بشکل کروی تمرکز یافته اند.
Globular
Cluster
خوشه کهکشانهامنظومه‌ای از چندین تا هزاران کهکشان.
Cluster of galaxies
خوشه کهکشانی (خوشه باز)خوشه باز ستارگان در بازوهای مارپیچی و یا در قرص کهکشان ما.
Galactic Cluster= Open Cluster
دایرة البروجمسیر ظاهری سالیانه خورشید در کره آسمانی.
Ecliptic
درخشندگی کل انرژی تشعشعی که توسط یک ستاره و یا جرم دیگر در فضا منتشر می‌شود.
Luminosity
روز خورشیدی
Solar day
زحلزحل از نظر فاصله از خورشید ششمین سیاره منظومه شمسی است که با وجود حلقه‌های بسیار زیبایش سیاره‌ای شگفت‌ انگیز می‌باشد، حلقه‌هایی که از دهها هزار ذره و تکه‌های یخ تشکیل یافته‌اند و در ضخامتی بیش از دهها متر دور سیاره در گردش هستند.
Saturn
تصویر
زمین (ارض)
Earth
زهرهستاره شام نامیده می‌شود. این سیاره درخشان بیش از هر سیاره دیگر ، به زمین نزدیک می‌شود و در نزدیکترین نقطه به 42 میلیون کیلومتری ما می‌رسد. در روشنترین حالت ، پس از ماه ، درخشنده‌ترین جرم آسمانی است. هنگام طلوع خورشید در مشرق دیده می‌شود و هنگام غروب خورشید در مغرب. شعاع زهره نزدیک به 6100 کیلومتر و چگالی آن 501 گرم بر سانتیمتر مکعب است.
Vanus
سال نوریفاصله‌ای که نور در خلأ در طی یکسال می‌پیماید. 1 سال نوری= 9.46X1017 سانتیمتر
Light Year
ستارهکره‌ای گازی و منیر
Star
ستاره دنباله‌دار
Comet
ستاره دو گانه (دو تائی)دو ستاره‌ای که به دور یکدیگر در گردشند.
Binary Stars= Double Star
ستاره دو گانه کسوفی (گرفتی)ستاره دو گانه‌ای که صفحه حرکت انتقالی آنها در راستای دید ما تقریبا از کناره دیده می‌شود. بنابراین نور یک ستاره توسط ستاره دیگری که از مقابل آن عبور می‌کند بطور متناوب کم می‌شود.
Eclipsing Binary
ستاره قطبیستاره‌ای که در راستای محور دوران زمین قرار دارد. (ستاره جدی)
Polestar= Polaris
ستاره متغیرستاره‌ای که درخشندگی آن در تغییر است.
Variable Star
ستاره‌های غول ستاره‌هایی درخشان با قطر عظیم.
Geint Stars
سحابیابر گاز یا غبار بین ستاره‌ای
Nebula
سحابی سیاره‌ای‌پوسته گازی منبسطی که اطراف ستاره‌ای داغ را فرا گرفته است.
Planetary Nebula
سحابی گستردهابر بازتابی یا نشری که توسط مواد بین ستاره‌ای ایجاد می‌شود.
Diffuse Nebula
سمتموقعیت یک شیئی در دایره افق ، که نسبت به شمال سنجیده می‌شود.
Azimuth
سمت الرأس (سر سو) نقطه‌ای در کره آسمانی ، که کاملا بالای سر ناظر قرار دارد.
Zenith
سمت القدم (پا سو)نقطه‌ای در کره آسمانی با اختلاف زاویه ْ180سمت الرأس.
Nadir
سیارک (سیاره کوچک)اجرام کوچکی که عموما بین مدار دو سیاره مریخ و مشتری به دور خود می‌گردند.
Asteroid
سیارهسیارات تقریبا اجرام کروی جامد و بزرگی هستند که به دور خورشید می‌گردند.
Planet
تصویر
سیاهچالهآخرین مرحله مرگ ستاره قبل از رسیدن به مرحله تکینگی.
blackhole
شراره خورشیدی
Flare
شفق قطبینور گسیل یافته توسط اتمها و یونهای لایه یونسفر که عموما در قطبین قابل رؤیت است.
Aurora
شهاب
Meteor
صورت فلکیشکل بندی ستارگان که اسم اشیا، اشخاص و یا حیوانات را به خود رفته است. ناحیه‌ای از کره آسمانی که با شکل بندی بخصوص از ستارگان مشخص می‌شود.
Constellation
صورتهای فلکی پیرا قطبی
Circumpolar Constellation
طبق طیفیطبقه بندی ستاره بر حسب مشخصات طیف آن.
Spectral Class
طول (جغرافیائی)مختصات شرقی ، غربی در زمین ، فاصله زاویه‌ای که در طی خط استوا نسبت به شرق یا غرب نصف النهار گرینویچ اندازه گیری می‌شود.
Longitude
عرض (جغرافیائی) مختصاصت شمالیش ، جنوبی نقطه‌ای نسبت به خط استوا.
Latitude
فام سپهربخشی از جو خورشید که بالاتر از شید سپهر قرار دارد. (بین تاج خورشید و شیر سپهر)
Chromosphere
فهرست عمومی جدید فهرستی از خوشه‌های ستاره‌ای ، سحابیها و کهکشانها که در سال 1888 توسط جی ، ال ، ای در گرد آوری شد.
New (General Getalogue (N.G.C
فهرست مسیهفهرستی از اجرام غیر ستاره ای که توسط شارل مسیه در سال 1787 گردآوری شد.
Messier Catalouge
قدر ظاهریاندازه روشنائی قابل مشاهده ستارگان و یا دیگر اجرام آسمانی در زمین.
Apparent Magnitude
قطبین آسمانینقاط تقاطع کره آسمانی با امتداد محور چرخش زمین ، نقاطی که به نظر می‌رسد کره آسمانی به دور آن در چرخش است.
Celestial Poles
img/daneshnameh_up/7/7a/Koreyesamavi.jpg
کره آسمانیکره ظاهری آسمان ، کره‌ای با شعاعی عظیم که مرکز آن در چشن ناظر است.
Celestial Sphere
کسوف حلقویکسوف ، هنگامی که در اثر دورتر بودن ماه (نسبت به خورشید) تمام سطح ظاهری خورشید پوشیده نمی‌شود و حلقه‌ای نورانی در اطراف ماه دیده می‌شود.
Annular Eclipse
کوتوله سفیدستاره‌ای که تمام یا بیشتر سوخت هسته‌ای خود را به پایان رسانیده و به اندازه بسیار کوچکی فشرده شده است. در این حالت ستاره به مراحل پایانی تکامل خود می‌رسد.
White Dwarf
تصویر
کهکشانمنظومه‌ای متشکل از میلیونها تا صدها میلیارد ستاره
Galaxy
کهکشان بیضویکهکشانی با نمای خارجی بیضی شکل دارد.
Ellipticall galaxy
کهکشان بی نظمکهکشان که فاقد تقارن چرخشی است.
Irregular galaxy
کهکشان ما (کهکشان راه شیری)کهکشانی که خورشید و ستارگان همسایه ما در آن قرار دارند.
Galaxy
کهکشان مارپیچیکهکشانی پهن و چرخان با بازوهایی از مواد بین ستاره‌ای و ستارگان جوان که به دور هسته پیچ خورده‌اند.
Spiral galaxy
کهکشان مارپیچی مسدودکهکشان مارپیچی مسدود کهکشانی که بازوهای مارپیچی آن از ساختاری میله مانند که از درون هسته می‌گذرد منشأ می‌گیرند.
Barred Spiral galaxy
کیهانزائیعلم پیدایش و تکامل جهان.
Cosmogoy
کیهانشناسیمطالعه چگونگی ساختار و تکامل جهان
Cosmology
گرفتموقعی که تمام و یا قسمتی از نور جسمی توسط جسم دیگری که ما بین ناظر و آن جسم عبور می‌کند گرفته می‌شود.
Eclipse
تصویرگرفت کاملالف- کسوف کامل: هنگامی که سطح خورشید تماما توسط ماه پوشیده می‌شود.

ب- خسوف کامل: موقعی که سطح ماه تماما در سایه زمین قرار می‌گیرد.
Total Eclipse
لک خورشیدی
Sunspot
تصویر
ماهتنها قمر زمین
Moon
ماهواره
Satellite
مدارمسیر جسمی که حول محور معینی در گردش است.
Orbit
مشتری (برجیس)
Jupiter
منطقة البروجنواری از کره آسمانی با پنهای ْ17که صور فلکی منطقة البروج در طی آم دیده می‌شوند (دایرة البروج در مرکز این نوار است).
Zodiac
منظومه شمسیمنظومه‌ای متشکل از سیارات ، اقمار ، سیارکها و ستارگان دنباله دار که به دور خورشید در گردشند.
Solar System
میل
Declination
نپتوننپتون هشتمین سیاره نزدیک به خورشید و چهارمین غول گازی است. از لحاظ اندازه و ساختار شبیه به سیاره همسایه‌اش ، اورانوس ، می‌باشد. جو آبی رنگ و درخشان این سیاره بخاطر وجود گاز متان در آن است. شکلهای ابر مانند متعدی روی این سیاره وجود دارند که مهمترین آنها لکه سیاه بزرگ نام دارد. این لکه ، مجموعه طوفانی عظیمی به بزرگی کره زمین است. شکلهای ابر مانند نپتون ، توسط سریعترین بادهای منظومه شمسی با سرعتی معادل 2200 کیلومتر در ساعت (1370 مایل در ساعت) جابجا می‌شوند. زیر این ابرها ، جبه‌ای از یخ و گاز و هسته‌ای سنگی و کوچک قرار دارد.
Neptune
نصف النهارهر یک از دایره عظیمه‌ای در روی کره زمین که از دو قطب شمال و جنوب زمین می‌گذرد.
Meridian
نصف النهار آسمانیهر یک از دوایر عظیمه‌ای در روی کره آسمانی ، که از قطبین شمال و جنوب آسمانی می‌گذرد.
Celestial Meridian
نقطه اعتدالهر یک از دو نقطه تقاطع دایرة البروج و استوای آسمانی
Equinox
نواخترستاره‌ای که درخشندگی آن در اثر انفجار تا هزاران بار بیشتر می‌گردد.
Nova



تعداد بازدید ها: 44242


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..