منو
 صفحه های تصادفی
لشکرکشی محمود به هند- نبرد تانیسر
قوانین آفساید در فوتبال
فرهنگ استان تهران
نوادر راوندی
کاروان اسرای کربلا هنگام ورود به مدینه
تاکتیک دفاعی اصحاب امام حسین علیه السلام در روز عاشورا
آلندرونات
چرا بین ریل های راه آهن فضای خالی وجود دارد؟
امام زمان احیاکننده دین است
یارانی که بعد از امام به شهادت رسیدند
 کاربر Online
887 کاربر online

تیره گل سرخ

تازه کردن چاپ
علوم طبیعت > زیست شناسی > علوم گیاهی > رده بندی گیاهی
علوم طبیعت > زیست شناسی > علوم گیاهی > ریخت شناسی گیاهی
علوم طبیعت > زیست شناسی > کشاورزی > باغبانی
(cached)

مقدمه

تیره گل سرخ تیره مهمی است که دارای 90 تا 100 جنس و بیش از 2000 تا 3000 گو.نه است. این تیره از یک سو به علت داشتن اختصاصات بسیار کهن مستقیما به تیره آلاله مربوط می‌شود و از سوی دیگر با دارا بودن تعدادی از گیاهان بسیار تکامل یافته، بویژه گلهایی با تخمدان زیرین ، بسیار پیشرفته است و همچنین گیاهان آن از نظر شکل ظاهری با یکدیگر تفاوت فاحش دارند.


تصویر



غالب گونه‌های تیره گل‌سرخ در نواحی معتدل نیمکره شمالی پراکنده‌اند و در عین حال بعضی از طایفه‌های آن ، مانند طایفه کیلاژه ، تقریبا همگی در نواحی گرمسیری می‌رویند وعده ای دیگر ، مانند بیشتر گونه‌های طایفه سانگوئی سوریه ، در افریقای غربی انتشار دارند و کمتر همچون گیاهان تیره غلات و یا مخروطیان پوشش گیاهی خالصی را در محیطی نسبتا وسیع بوجود می‌آورند و غالبا به صورت پایه‌ها و یا توده‌های کوچک و گسسته انتشار دارند.

مشخصات

گیاهانی علفی یا چوبی ، با برگهایی منفرد و دارای گوشوارک‌اند. گلها عموما منظم ، 5 پر ، 5 چرخه‌ای و نیمه زیرین یا زبرین هستند. پرچمها غالبا در 3 چرخه تشکیل می‌شوند که در عین حال برخی تغییرات و تفاوتهایی نیز در آنها دیده می‌شود. مادگی شامل تعدادی برچه‌های مجزا از هم است. میوه در گونه‌های مختلف آن بسیار متفاوت ، گاهی برهنه و گاهی محصور در پیاله‌ای حاصل از پوشش گل و پرچمهاست و همین ویژگی میوه سبب تمایز طایفه‌های مختلف آن می‌شود. دانه در این تیره فاقد آلبومن است.

اهمیت اقتصادی

تعداد زیادی از گیاهان این تیره به علت داشتن مصارف گوناگون اهمیت اقتصادی فراوان دارند. عده‌ای نظیر توت فرنگی ، تمشک ، گوجه ، آلو ، گیلاس ، هلو ، زردآلو ، گلابی ، سیب ، به ، ازگیل دارای میوه خوراکی هستند. دانه بادام اهمیت تجاری خاص دارد و علاوه بر مصارف تغذیه‌ای تقریبا از همه انواع آنها ، چه تلخ و چه شیرین ، روغنی به همین نام با مصارف گوناگون بدست می‌آورند. نه تنها از بادام خوراکی ، یعنی آمیگدالوس کومونیس واریته دولسیس و دیگر بادامها بلکه از دانه تمام رزاسه‌های هسته‌دار روغن گرفته می‌شود.


تصویر



از میوه برخی رزاسه‌ها در تهیه شربتها و نوشابه‌ها و کمپوتها استفاده می‌کنند. از انواع گل سرخها اسانس ، گلاب و عرق می‌گیرند مانند عرق نسترن. علاوه بر گل سرخها و نسترنها ، که دارای واریته‌های زینتی بسیار زیادی هستند، درختان و درختچه‌های زینتی نیز در تیره گل‌سرخ بسیار وجود دارند. امروزه پرورش گلهای زینتی و درختان میوه تیره گل سرخ ، بویژه به روشهای قلمه زدن ، پیوند زدن ، کشت بافت ، از مسائل مهم اقتصادی در امور باغبانی به شمار می‌رود. به علاوه گل و برگ و ساقه‌های جوان و حتی پوست ریشه درختان میوه در این تیره به علت داشتن بعضی هتروزیدها و هیدروکینون اهمیت دارویی دارند.

مثلا از پوست درخت سیب ، فلوریدوزید و از پوست گیلاس و گلابی ساپونوزید گرفته می‌شود. از مغز بادام تلخ و مغز هسته عده دیگری از گیاهان این تیره ، آمیگدالوزید که تقریبا سمی است و مقدار زیادی اسید سیانیدریک دارد بدست می‌آورند که برای تهیه داروها مورد استفاده است. از برگ برخی رزاسه‌ها مانند ازگیل به علت دارا بودن مقدار زیادی تانن در داروسازی و نیز به مقدار زیاد در دباغی استفاده می‌شود. ریشه و اندامهای زیرزمینی توت فرنگی همچنین اسپیره‌آ به علت داشتن مقدار زیادی تانن به عنوان داروهای سنتی از قدیم مورد استفاده بوده‌اند.

جنسهای تیره گل سرخ

جنس هلو

درختانی دارای برگهای کم و بیش لوله شده و میوه‌ای شفت با میان‌بر آبدار ، شیرین و خوراکی هستند. سطح میوه پوشیده از کرکهای مخملی و سطح هسته دارای فرورفتگی و برجستگیهایی نامنظم است. از این جنس گونه هلو Persica vulgaris با واریته‌های مختلف در ایران کاشته می‌شود.



تصویر

جنس توت فرنگی

گیاهانی علفی ، پایا ، واجد استولون ، با برگهای سه برگچه‌ای و گلهای سفید و نر و ماده‌اند. این جنس در ایران تنها دارای یک گونه به نام فراگاریا وسکا است که در کف جنگلهای شمال ایران بویژه جنگلهای کوهستانی کناره دریای خزر بطور فراوان به صورت فرش چمنی در زیر جنگل می‌روید و واریته‌های پرورش یافته آن تقریبا در سراسر ایران کاشته می‌شوند.

جنس بادام

درختچه یا درختانی با برگهای کامل و کم و بیش لوله شده‌ند. میوه آن دارای میان بر کم رشد و چرمی و پایه یا دم کوتاه و ضخیم است. این جنس در نقاط مختلف بویژه در ارتفاعات و کوهستانهای ایران دارای 19 گونه به نامهای مختلف بادام ، بادامچه و بادامک است و بادام اهلی یا تجارتی واریته‌ای از گونه آمیگدالوس کومونیس است.

جنس گیلاس

درختانی کوچک یا درختچه‌هایی با برگهای معمولا تا شده ، تخم مرغی ، ساده و حاشیه دندانه‌دار هستند. جام گل دارای پرآذین تا شده با چین خوردگی طولی است. میوه شفت کروی ، گوشتی و آبدار است. این جنس 13 گونه دارد که در تبریز و دیگر نواحی آذربایجان ، مازندران ، گیلان و جنگلهای شمال کشور یافت می‌شود. گیلاس اهلی و پرورشی به احتمال زیاد از گونه سرازوس اویوم است.

جنس زردآلو

این جنس دارای جامی با پرآذین تاشده و واجد چین طولی است و از آن فقط گونه زردآلو Armeniaca vulgaris در نواحی اراک ، تبریز و بلوچستان نام برده شده است و چند واریته پرورش یافته در نقاط مختلف دارد.

جنس گلابی

پیروس درختانی دارای برگهای ساده ، گلهایی با کاسه 5 لبه ، گلبرگهای سفید ، بساکهای صورتی یا بنفش ، تخمدان 5 خانه‌ای منتهی به 5 خامه هستند. این جنس بیش از 7 گونه در جنگلهای شمال ، دامنه‌های البرز ، ارتفاعات کرج ، چالوس ، آذربایجان و بویژه اطراف ارومیه دارد. گونه خوراکی آن پیروس کومونیس است.

جنسهای دیگر

از دیگر جنسهای این تیره می‌توان به جنسهای سیب ، به ، گوجه وحشی ، سوربوس ،‌ شیر خشت ، ازگیل ،‌ زالزالک ، نسترن ، اسپیره ،‌ تمشک و توت‌فرنگی اشاره کرد.

مباحث مرتبط با عنوان


تعداد بازدید ها: 43305


ارسال توضیح جدید
الزامی
big grin confused جالب cry eek evil فریاد اخم خبر lol عصبانی mr green خنثی سوال razz redface rolleyes غمگین smile surprised twisted چشمک arrow



از پیوند [http://www.foo.com] یا [http://www.foo.com|شرح] برای پیوندها.
برچسب های HTML در داخل توضیحات مجاز نیستند و تمام نوشته ها ی بین علامت های > و < حذف خواهند شد..